Ang malaking larawan
Ipinakikilala ng aklat ang mga kasabihang kaugnay ni Salomon, hari ng Israel at anak ni David na naunang hari. Nagtuturo ang mga ito ng tamang paghatol sa mga kulang sa karanasan. Mapalalalim din ng marurunong na ang kanilang pagkatuto. Binabalaan ng magulang ang anak na lalaki laban sa pagsama sa marahas na pangkat upang yumaman. Pagkatapos, lumilitaw ang Karunungan bilang babaeng tumatawag sa publiko. Paraan ito ng tula upang bigyan ng tinig ang matalinong pagtuturo. Nag-aalok siya ng pagtutuwid ngunit nagbababala na ang paulit-ulit na pagtanggi ay hahantong sa krisis. Doon, hindi na mapipigilan ng binale-walang patnubay ang kapahamakan.
Sa kabanatang ito
- Nagsisimula sa Paggalang ang Pagkatuto Mga Kawikaan 1:1-7
Pinapangalanan ng pambungad ang mga kasabihan at ipinaliliwanag ang layunin ng mga ito.
- Alok ng Yaman at Pagkabilang Mga Kawikaan 1:8-14
Sinasabihan ang anak na pakinggan ang turo ng ama at tagubilin ng ina.
- Nagsasara sa Gumawa ang Patibong Mga Kawikaan 1:15-19
Hinihimok ng magulang ang anak na huwag ilakad ang mga paa sa landas ng pangkat.
- Karunungang Naririnig ng Lahat Mga Kawikaan 1:20-23
Inilalarawan ang Karunungan bilang babaeng nagtataas ng tinig sa mga lansangan at abalang pampublikong lugar.
- Tinanggihang Payo, Daing na Hindi Sinasagot Mga Kawikaan 1:24-33
Sinasabi ng Karunungan na hindi pinansin ang kanyang tawag at nakaunat na kamay.
Pangunahing katotohanan
Nagsisimula ang karunungan sa paggalang sa Panginoon, tumatanggi sa pakinabang sa karahasan, at tumatawag sa mga tao na makinig bago magdulot ng kapahamakan ang kanilang pasiya.
Kasulatan sa tabi ng buod
Mga Kawikaan · Ang Dating Biblia 1905 · 33Mga Kawikaan 1:1-7
Nagsisimula sa Paggalang ang Pagkatuto
Pinapangalanan ng pambungad ang mga kasabihan at ipinaliliwanag ang layunin ng mga ito. Nagtuturo ang mga ito ng karunungan, patas na paghatol, at pag-unawa sa mahirap na pananalita. Natututo ang kulang sa karanasan na mag-ingat sa pagpili, at nagkakaroon ng kaalaman ang kabataan. Inaasahan ding makinig at madagdagan ang natututuhan ng marurunong na. Hindi tatak ang karunungan na nagtatapos sa pangangailangang maturuan. Ibinibigay ang paggalang sa Panginoon bilang simula ng kaalaman. Tinatanggihan ng mangmang ang karunungan at pagtutuwid. Kaya hindi lamang dami ng nalalaman ang pagkakaiba, kundi kung tatanggap ba ng turo ang mga tao.
Sa araw-araw na buhay
Binubuksan ng bagong nagsasanay na elektrisista ang gabay sa kaligtasan sa tabi ng beteranong manggagawang dumadalo rin sa muling pagsasanay. Pareho silang nakikinig nang ilarawan ng guro ang sirang hindi pa nakita ng alinman sa kanila. Hindi tumigil sa pagkatuto ang mas matanda dahil sa karanasan. Napapansin ng baguhan ang maingat nitong mga tanong. Inilalagay ng Mga Kawikaan ang simula ng kaalaman sa paggalang sa Panginoon, higit pa sa pag-iingat sa trabaho.
Pansinin
Mga Kawikaan 1:5 Inaasahang madagdagan ang natututuhan ng marunong. Itinuturing ng pambungad ang kahandaang makinig bilang bahagi ng karunungan, hindi lamang yugto bago maging marunong.
Mga Kawikaan 1:1-7
Ang Dating Biblia 19051Ang mga kawikaan ni Salomon na anak ni David na hari sa Israel:
2Upang umalam ng karunungan at turo; upang bulayin ang mga salita ng pagkaunawa;
3Upang tumanggap ng turo sa pantas na paguugali, sa katuwiran, at kahatulan, at karampatan;
4Upang magbigay ng katalinuhan sa musmos. Kaalaman at pagbubulay sa kabataan:
5Upang marinig ng pantas, at lumago sa ikatututo: at upang tamuhin ng taong may unawa ang magagaling na payo:
6Upang umunawa ng kawikaan at ng kahulugan; ng mga salita ng pantas, at ng kanilang malalabong sabi.
7Ang takot sa Panginoon ay pasimula ng kaalaman: nguni't ang mangmang ay humahamak sa karunungan at turo.
Mga Kawikaan 1:8-14
Alok ng Yaman at Pagkabilang
Sinasabihan ang anak na pakinggan ang turo ng ama at tagubilin ng ina. Inilalarawan ang kanilang patnubay bilang karangalang isinusuot sa ulo at leeg. Pagkatapos, pinapangalanan ng babala ang kalabang paanyaya. Nag-aalok ang mga makasalanan ng bahagi sa marahas na pananambang sa mga walang sala. Balak nilang pumatay, kumuha ng mga ari-arian, at sama-samang punuin ang kanilang bahay. Nangangako ang iisang supot ng yaman at pagiging kabilang sa pangkat. Sinasabi ng magulang na huwag pumayag ang anak. Hindi itinatago ang pang-akit, ngunit hindi rin ikinukubli ang pagdanak ng dugong magiging kabayaran nito.
Sa araw-araw na buhay
Inaanyayahan ang batang manggagawa sa bodega na sumama sa mga kasamahang nangangako ng bahagi sa perang mula sa nawawalang paninda. Ipinakikita nila ang palitan ng mensahe ng pangkat at sinasabing lahat ay naglalagay sa iisang pondo. Tinitingnan niya ang sama-samang plano at nagtatanong kung sino ang magpapasan ng pagkawala. May kapalit ang iniaalok na pagkabilang. Mas mabigat na pakana ng pagnanakaw at pagpatay ang inilalarawan ng Mga Kawikaan.
Pansinin
Mga Kawikaan 1:14 Ginagawang panlipunan at pinansiyal ng iisang supot ang paanyaya. Ang pagsama sa pangkat ay pagtanggap ng magkakaparehong bahagi sa pakinabang na kinuha sa mga biktima.
Mga Kawikaan 1:8-14
Ang Dating Biblia 19058Anak ko, dinggin mo ang turo ng iyong ama, at huwag mong pabayaan ang kautusan ng iyong ina:
9Sapagka't sila'y magiging tali ng biyaya sa iyong ulo, at mga kuwintas sa ligid ng iyong leeg.
10Anak ko, kung ikaw ay hikayatin ng mga makasalanan, huwag mong tulutan.
11Kung kanilang sabihin, sumama ka sa amin, tayo'y magsibakay sa pagbububo ng dugo, tayo'y mangagkubli ng silo na walang anomang kadahilanan sa walang sala;
12Sila'y lamunin nating buhay na gaya ng Sheol. At buo, na gaya ng nagsibaba sa lungaw;
13Tayo'y makakasumpong ng lahat na mahalagang pag-aari, ating pupunuin ang ating mga bahay ng samsam;
14Ikaw ay makikipagsapalaran sa gitna namin; magkakaroon tayong lahat ng isang supot:
Mga Kawikaan 1:15-19
Nagsasara sa Gumawa ang Patibong
Hinihimok ng magulang ang anak na huwag ilakad ang mga paa sa landas ng pangkat. Nagmamadali sa mali ang mga taong ito at mabilis na nagbububo ng dugo. Walang silbi ang hayag na lambat laban sa ibong nakakakita nito. Ngunit hindi nakikita ng mga nagbabalak ang panganib sa sarili. Sa huli, sariling buhay nila ang inaabangan ng kanilang pananambang. Nangangako ng pag-aari ang kasakiman ngunit humahantong sa pagkuha ng buhay ng nahuli nito. Binabaligtad ng babala ang kanilang plano. Iniisip nilang mga biktima lamang ang nahuhuli, habang nagsasara rin sa kanila ang piniling landas.
Sa araw-araw na buhay
Naririnig ng tagahatid ng mga pakete na nagnanakaw ang kasamahan at itinatago ang pera sa kuwentang nakapangalan mismo rito. Itinuturo ng kasamahan ang mga bagong binili bilang patunay na gumagana ang plano. Sa halip, itinuturo ng tagahatid ang mga talang naiiwan araw-araw. Nagbubuo ng kaso laban sa kumuha ang kanyang pakinabang. Nagbababala ang Mga Kawikaan na inuubos ng marahas na kasakiman ang buhay mismo.
Pansinin
Mga Kawikaan 1:18 Inilalarawang nakatuon sa sariling buhay ng mga nagpakana ang pananambang. Hindi lamang nilalayong mga biktima ang nanganganib sa landas na pinipili nila.
Mga Kawikaan 1:15-19
Ang Dating Biblia 190515Anak ko, huwag kang lumakad sa daan na kasama nila; pigilin mo ang iyong paa sa kanilang landas:
16Sapagka't ang kanilang mga paa ay nagsisitakbo sa kasamaan, at sila'y nangagmamadali sa pagbububo ng dugo.
17Sapagka't walang kabuluhang naladlad ang silo, sa paningin ng alin mang ibon:
18At binabakayan ng mga ito ang kanilang sariling dugo, kanilang ipinagkukubli ng silo ang kanilang sariling mga buhay.
19Ganyan ang mga lakad ng bawa't sakim sa pakinabang; na nagaalis ng buhay ng mga may-ari niyaon.
Mga Kawikaan 1:20-23
Karunungang Naririnig ng Lahat
Inilalarawan ang Karunungan bilang babaeng nagtataas ng tinig sa mga lansangan at abalang pampublikong lugar. Sa mga pintuang-bayan, kung saan nagtitipon at nakikipag-ugnayan ang mga tao, hinahamon niya ang kulang sa karanasan, mapanukso, at mangmang. Hanggang kailan nila iibigin ang kawalang-alam at tatanggihan ang kaalaman? Hindi nakalaan sa lihim na pangkat ang kanyang tawag. Hinihiling niyang bumaling sila kapag itinutuwid at iniaalok na ibuhos ang kanyang espiritu sa kanila. Nagsisimula sa tunay na paanyaya ang babala. Iniaalok ang pag-unawa sa mga taong tumutol dito hanggang ngayon.
Sa araw-araw na buhay
Nakatindig ang kawani ng bumbero sa tabi ng masikip na labasan ng palengke at tinatawag ang mga tindero upang makita ang nakaharang na daang pantakas. Ipinaliliwanag niya ang panganib sa mga salitang mauunawaan ng lahat at nag-aalok na tumulong sa pag-aalis ng harang ngayon. Pampubliko ang babala dahil saklaw ng panganib ang lahat. May panahon pa silang tumugon. Tungkol sa buong paraan ng pamumuhay sa harap ng Diyos ang paanyaya ng Karunungan.
Pansinin
Mga Kawikaan 1:23 Kasunod ng pagtutuwid ang alok ng Karunungan na ibuhos ang kanyang espiritu. Pagbubukas tungo sa pag-unawa ang saway, hindi lamang pahayag na nabigo ang mga nakikinig.
Mga Kawikaan 1:20-23
Ang Dating Biblia 190520Karunungan ay humihiyaw na malakas sa lansangan; kaniyang inilalakas ang kaniyang tinig sa mga luwal na dako;
21Siya'y humihiyaw sa mga pangulong dako na pinaglilipunan; sa pasukan ng mga pintuang-bayan, sa bayan, kaniyang binibigkas ang kaniyang mga salita:
22Hanggang kailan kayong mga musmos, magsisiibig sa inyong kamusmusan? At ang mga nanunuya ay maliligaya sa panunuya, at ang mga mangmang ay mangagtatanim sa kaalaman?
23Magsibalik kayo sa aking saway: narito, aking ibubuhos ang aking espiritu sa inyo.
Mga Kawikaan 1:24-33
Tinanggihang Payo, Daing na Hindi Sinasagot
Sinasabi ng Karunungan na hindi pinansin ang kanyang tawag at nakaunat na kamay. Tinanggihan ng mga nakarinig ang payo at ayaw nila ng pagtutuwid. Kapag dumating ang takot at kapahamakan na parang bagyo, tatawanan niya ang pagbaligtad ng kanilang kalagayan at hindi sasagutin ang huli na nilang paghahanap. Kasunod ng paulit-ulit na pagtanggi ang matinding tugong ito, hindi ng kawalang-alam na walang pagkakataong matuto. Kinasuklaman nila ang kaalaman at tinanggihan ang paggalang sa Panginoon. Ngayon, nagiging pagkaing kailangan nilang kainin ang sarili nilang mga pasiya. Maaaring sirain ng walang-ingat na ginhawa ang mga mangmang, habang ligtas na namumuhay ang nakikinig. Ang babala ay makinig habang nag-aalok pa ang pagtutuwid ng landas palayo sa panganib.
Sa araw-araw na buhay
Paulit-ulit na binabalewala ng may-ari ng restawran ang nakasulat na babala tungkol sa nasisirang palamigan dahil maaantala ng pagkukumpuni ang benta. Nang masira ang paninda magdamag, agaran siyang tumatawag upang ipatingin ito. Ngunit hindi na maibabalik ng pagsisiyasat ang nasirang pagkain. Nasa pader pa rin ang pinabayaang payo. Dumating ang bunga sa lugar na dating inalukan ng pag-iwas. Inilalarawan ng pagtanggi at pagtawa ng Karunungan ang mas malalim na pananagutan sa tama at mali.
Pansinin
Mga Kawikaan 1:31 Inilalarawan ang bunga bilang pagkain sa bunga ng sarili nilang landas. Kaugnay ng mga pinili nila ang kapahamakan, hindi isang aksidenteng walang kinalaman sa mga iyon.
Mga Kawikaan 1:24-33
Ang Dating Biblia 190524Sapagka't ako'y tumawag, at kayo'y tumanggi: aking iniunat ang aking kamay, at walang makinig;
25Kundi inyong iniuwi sa wala ang buo kong payo, at hindi ninyo inibig ang aking saway:
26Ako naman ay tatawa sa kaarawan ng inyong kasakunaan: ako'y manunuya pagka ang inyong takot ay dumarating;
27Pagka ang iyong takot ay dumarating na parang bagyo. At ang inyong kasakunaan ay dumarating na parang ipoipo; pagka ang hirap at hapis ay dumating sa inyo.
28Kung magkagayo'y tatawag sila sa akin, nguni't hindi ako sasagot; hahanapin nila akong masikap, nguni't hindi nila ako masusumpungan:
29Sapagka't kanilang ipinagtanim ang kaalaman, at hindi pinili ang takot sa Panginoon.
30Ayaw sila ng aking payo; kanilang hinamak ang buo kong pagsaway:
31Kaya't sila'y magsisikain ng bunga ng kanilang sariling lakad, at mabubusog ng kanilang sariling mga kagagawan.
32Sapagka't papatayin sila ng pagtalikod ng musmos, at ang pagkawalang balisa ng mga mangmang ay ang sisira sa kanila.
33Nguni't ang nakikinig sa akin ay tatahang tiwasay. At tatahimik na walang takot sa kasamaan.
Mga detalyeng dapat mapansin
Ang pambungad na larawan
Nagsisimula ang Mga Kawikaan 1:1 sa “Ang mga kawikaan ni Salomon na anak ni David na hari sa Israel:”
Kung saan nagbabago ang kabanata
Nagiging likas na pagbabago ang Mga Kawikaan 1:22: “Hanggang kailan kayong mga musmos, magsisiibig sa inyong kamusmusan? At ang mga nanunuya ay maliligaya sa panunuya, at ang mga mangmang ay mangagtatanim sa…”
Ang huling himig
Iniiwan ng Mga Kawikaan 1:33 sa mambabasa ang “Nguni't ang nakikinig sa akin ay tatahang tiwasay. At tatahimik na walang takot sa kasamaan.”
Landas ng mga salita sa kabanata
Tinutulungan ng mga salitang kanilang, aking, Upang, iyong, Sapagka't, inyong na makita ang paulit-ulit na alalahanin ng kabanata.
Malinaw na kahulugan ng mga salita sa Kasulatan
- pantas
- Taong may karunungan at marunong tumanggap ng dagdag na turo.
- musmos
- Taong kulang pa sa karanasan at madaling mahikayat sa maling landas.
- samsam
- Mga pag-aaring kinuha sa iba sa pamamagitan ng dahas o pagnanakaw.
- Sheol
- Dako ng mga patay, dito ay larawan ng paglamon sa buhay.
- lungaw
- Malalim na hukay na iniuugnay rito sa kamatayan at libingan.
Makinig at manood kasabay ng sipi
Lumalabas lamang ang kaugnay na media kapag nagtutugma ang sanggunian nito at ang yunit. Gamitin ang awit at video bilang kasama, pagkatapos ay bumalik sa teksto ng Bibliya.
