Ang malaking larawan
Iniwan ng Dios ang ibang mga bansa malapit sa Israel, ang bayang dapat sumunod sa kanya sa lupain. Susubukin ng kanilang presensya ang salinlahing hindi nakaranas ng naunang digmaan. Sa halip, sumasali ang Israel sa kanilang pagsamba. Sina Othoniel, Aod, at Samgar ang mga tagapagligtas na pinangalanan dito. Kumikilos ang bawat isa sa gitna ng dayuhang pamamahala o pagsalakay. Iniuugnay ng kabanata ang paghingi ng tulong ng bayan sa pagtugon ng Dios. Malinaw rin nitong sinasabi na may pagpatay sa mga pagliligtas na ito.
Sa kabanatang ito
- Pakikisamang Nauuwi sa Pagsamba sa Ibang Dios Mga Hukom 3:1-6
Sinusubok ng mga kalapit na bayan ang Israel.
- Apatnapung Taong Pahinga sa Pamumuno ni Othoniel Mga Hukom 3:7-11
Nililimot ng Israel ang Dios at sumasamba sa mga Baal, mga lokal na dios, at sa mga Aseroth na kaugnay ng kanilang pagsamba.
- Pinatay ni Aod ang Hari ng Moab Mga Hukom 3:12-30
Dahil sa bagong kasamaan, labingwalong taong napapasailalim ang Israel kay Eglon, hari ng Moab.
- Sandatang Pambukid sa Kamay ni Samgar Mga Hukom 3:31
Pinapangalanan si Samgar na anak ni Anat pagkatapos ni Aod.
Pangunahing katotohanan
Sinasagot ng Dios ang daing ng Israel sa pamamagitan ng iba-ibang tagapagligtas. Ngunit inilalagay silang muli sa ilalim ng dayuhang pamamahala ng paulit-ulit na paghihimagsik.

Kasulatan sa tabi ng buod
Mga Hukom · Ang Dating Biblia 1905 · 31Mga Hukom 3:1-6
Pakikisamang Nauuwi sa Pagsamba sa Ibang Dios
Sinusubok ng mga kalapit na bayan ang Israel. Itinuturo rin nila ang pakikidigma sa hindi pa nakaranas nito. Kasama rito ang mga pinuno ng Filisteo at ilang pangkat sa lupain at hilagang kabundukan. Ang pagsubok ay kung susundin ng Israel ang mga utos ng Dios na ibinigay sa pamamagitan ni Moises, ang dating pinuno. Sa halip, nag-aasawa ang mga Israelita sa mga pamilyang ito. Ipinapakasal din nila ang kanilang mga anak na babae sa mga ito. Pinaglilingkuran din nila ang kanilang mga dios. Nagiging pakikisamba ang pakikisama. Hindi lamang kung sino ang may hawak sa mga bayan ang suliranin, kundi kung kaninong kapangyarihan ang humuhubog sa mga tao.

Sa araw-araw na buhay
Sumasali ang bagong nagsasanay sa pangkat ng manggagawa sa kalsada na binabalewala ang nakasulat na tuntunin sa kaligtasan. Habang lumalalim ang pagkakaibigan, ginagaya niya ang dating kinukuwestiyong gawain. Gusto niyang mapabilang. Hindi na niya tinitingnan kung tugma sa kanyang pagsasanay ang nakagawian ng pangkat. Nagiging normal ang maliliit na pasya. Tinatalikuran ng Israel ang utos ng Dios para sa ibang mga dios, hindi lamang ang tuntunin sa trabaho.
Pansinin
Mga Hukom 3:6 Magkasamang binabanggit ang pag-aasawa at pagsamba sa kabiguan ng Israel. Nakaugnay ang bagong ugnayan ng pamilya sa katapatan sa mga dios na hindi dapat nilang paglingkuran.
Mga Hukom 3:1-6
Ang Dating Biblia 19051Ito nga ang mga bansang iniwan ng Panginoon, upang subukin ang Israel sa pamamagitan nila, sa makatuwid baga'y sa mga hindi nakaalam ng mga pagbabaka sa Canaan;
2Nang maalaman man lamang yaon ng mga sali't saling lahi ng mga anak ni Israel, upang turuan sila ng pakikibaka, yaon man lamang nang una'y hindi nakaalam:
3Ang nangabanggit ay ang limang pangulo ng mga Filisteo at ang lahat ng mga Cananeo, at ang mga Sidonio, at ang mga Heveo, na tumatahan sa bundok ng Libano, mula sa bundok ng Baal-hermon hanggang sa pasukan ng Hamath.
4At sila nga upang subukin ang Israel sa pamamagitan nila, na maalaman kung kanilang didinggin ang mga utos ng Panginoon, na kaniyang iniutos sa kanilang mga magulang sa pamamagitan ni Moises.
5At ang mga anak ni Israel ay tumahan sa gitna ng mga Cananeo, ng Hetheo, at ng Amorrheo, at ng Pherezeo, at ng Heveo, at ng Jebuseo:
6At kinuha nila ang kanilang mga anak na babae upang maging mga asawa nila, at ibinigay ang kanilang sariling mga anak na babae sa kanilang mga anak na lalake, at naglingkod sa kanilang mga dios.
Mga Hukom 3:7-11
Apatnapung Taong Pahinga sa Pamumuno ni Othoniel
Nililimot ng Israel ang Dios at sumasamba sa mga Baal, mga lokal na dios, at sa mga Aseroth na kaugnay ng kanilang pagsamba. Ipinauubaya sila ng Dios kay Chusan-risathaim, hari ng Mesopotamia. Pinamamahalaan niya sila nang walong taon. Humihingi sila ng tulong. Ibinabangon ng Dios si Othoniel, ang nakababatang kamag-anak ni Caleb, upang iligtas sila. Sumasakanya ang Espiritu ng Dios. Pinamumunuan niya ang Israel sa digmaan at tinatalo ang hari. May apatnapung taong pahinga ang lupain bago siya mamatay. Tugon ng Dios ang pinagmulan ng pagliligtas. Hindi muna ginawa ng Israel ang sarili nitong karapat-dapat.

Sa araw-araw na buhay
Dumarating ang kapitan ng mga bumbero habang sumisigaw ang mga nakulong na residente sa itaas na palapag. Inaayos niya ang pangkat at nagbubukas ng daang palabas. Sumusunod pababa ang mga taong hindi makaligtas nang mag-isa. Tumatahimik ang gusali matapos ang panganib. Dumating ang tulong bilang tugon sa kanilang pangangailangan. Nagtatagumpay si Othoniel sa digmaan sa pamamagitan ng Espiritu ng Dios.
Pansinin
Mga Hukom 3:10 Sumasakaniya ang Espiritu ng Dios bago makipaglaban si Othoniel. Inilalarawan ang tagumpay bilang kaloob na tulong ng Dios, hindi patunay na lumakas nang mag-isa ang Israel.
Mga Hukom 3:7-11
Ang Dating Biblia 19057At ginawa ng mga anak ni Israel ang masama sa paningin ng Panginoon, at nilimot ang Panginoon nilang Dios, at naglingkod sa mga Baal at sa mga Aseroth.
8Kaya't ang galit ng Panginoon ay nagalab laban sa Israel, at kaniyang ipinagbili sila sa kamay ni Chusan-risathaim, na hari sa Mesopotamia: at ang mga anak ni Israel ay naglingkod kay Chusan-risathaim na walong taon.
9At nang dumaing sa Panginoon ang mga anak ni Israel ay nagbangon ang Panginoon ng isang tagapagligtas sa mga anak ni Israel, na siyang nagligtas sa kanila, sa makatuwid baga'y si Othoniel na anak ni Cenaz, na kapatid na bata ni Caleb.
10At ang Espiritu ng Panginoon ay sumakaniya, at siya'y naghukom sa Israel; at siya'y lumabas na nakibaka, at ibinigay ng Panginoon si Chusan-risathaim na hari sa Mesopotamia sa kaniyang kamay: at ang kaniyang kamay ay nanaig laban kay Chusan-risathaim.
11At nagpahinga ang lupain na apat na pung taon. At si Othoniel na anak ni Cenaz ay namatay.
Mga Hukom 3:12-30
Pinatay ni Aod ang Hari ng Moab
Dahil sa bagong kasamaan, labingwalong taong napapasailalim ang Israel kay Eglon, hari ng Moab. Nang dumaing sila, ibinabangon ng Dios si Aod, isang kaliwete. Nagdadala siya ng buwis kay Eglon na may nakatagong punyal sa kanang hita. Sinasabi niyang may pribadong mensahe siya. Nakakaharap niya nang mag-isa ang hari at sinasaksak ito. Ikinakandado niya ang mga pinto at tumatakas. Nag-aantala ang mga lingkod dahil iniisip nilang kailangan ng kanilang panginoon ng pag-iisa. Tinitipon ni Aod ang Israel at kinukuha ang mga tawiran sa ilog. Pinapatay nila ang humigit-kumulang sampung libong kawal ng Moab. Nagpapahinga ang lupain nang walumpung taon matapos matalo ang Moab.


Sa araw-araw na buhay
Naghihintay ang tagasalin sa labas ng silid ng pinuno. Nag-aatubili ang mga alalay na gambalain ang mahabang katahimikan. Walang gustong unang magkamali. Bawat pag-antala ay nagbibigay ng oras upang lumala ang di-nakikitang krisis. Nararamdaman ng tagasalin kung paanong napipigilan ng mataas na katungkulan ang pagkilos ng iba. Ginagamit ni Aod ang pagkaantalang iyon matapos patayin ang hari. Pagkatapos ay namumuno siya sa digmaan.
Pansinin
Mga Hukom 3:25 Nag-aantala ang mga lingkod dahil inaakala nilang may pribadong pangangailangan sa katawan ang hari. Dahil sa maling akalang iyon, hindi nila binubuksan ang pinto. Nagkakaoras si Aod na tumakas.
Mga Hukom 3:12-30
Ang Dating Biblia 190512At ginawang muli ng mga anak ni Israel ang masama sa paningin ng Panginoon: at pinatibay ng Panginoon si Eglon na hari sa Moab laban sa Israel, sapagka't kanilang ginawa ang masama sa paningin ng Panginoon.
13At kaniyang tinipon ang mga anak ni Ammon at ni Amalec; at siya'y yumaon at sinaktan niya ang Israel, at kanilang inari ang bayan ng mga puno ng palma.
14At ang mga anak ni Israel ay naglingkod kay Eglon na labing walong taon.
15Nguni't nang dumaing ang mga anak ni Israel sa Panginoon, ibinangon sa kanila ng Panginoon ang isang tagapagligtas, si Aod na anak ni Gera, ang Benjamita, na isang lalaking kaliwete. At ang mga anak ni Israel, ay nagpadala ng isang kaloob sa pamamagitan niya kay Eglon na hari sa Moab.
16At si Aod ay gumawa ng isang tabak na may dalawang talim, na may isang siko ang haba; at kaniyang ibinigkis sa loob ng kaniyang suot, sa kaniyang dakong kanang hita.
17At kaniyang inihandog ang kaloob kay Eglon na hari sa Moab: at si Eglon ay lalaking napakataba.
18At nang siya'y matapos makapaghandog ng kaloob, ay pinapagpaalam niya ang mga tao na nagdala ng kaloob.
19Nguni't siya nga ay bumalik mula sa tibagan ng bato na nasa piling ng Gilgal, at nagsabi, Ako'y may isang pasugong lihim sa iyo, Oh hari. At kaniyang sinabi, Tumahimik ka. At yaong lahat na nakatayo sa siping niya, ay umalis sa harap niya.
20At si Aod ay naparoon sa kaniya; at siya'y nakaupong magisa sa kaniyang kabahayan na pangtaginit. At sinabi ni Aod, Ako'y may dalang pasugo sa iyo na mula sa Dios. At siya'y tumindig sa kaniyang upuan.
21At inilabas ni Aod ang kaniyang kaliwang kamay, at binunot ang tabak mula sa kaniyang kanang hita, at isinaksak sa kaniyang tiyan:
22At pati ng puluhan ay sumuot na kasunod ng talim; at natikom ang taba sa tabak, sapagka't hindi niya binunot ang tabak sa kaniyang tiyan; at lumabas sa likod.
23Nang magkagayo'y lumabas si Aod sa pintuan, at sinarhan niya siya sa mga pintuan ng kabahayan, at pinagtatrangkahan.
24Nang makalabas nga siya ay dumating ang kaniyang mga alila; at kanilang nakita, at, narito, ang mga pintuan ng kabahayan ay nakakandaduhan; at kanilang sinabi, Walang pagsalang kaniyang tinatakpan ang kaniyang mga paa sa kaniyang silid na pangtaginit.
25At sila'y nangaghintay hanggang sa sila'y nangapahiya; at, narito, hindi niya binuksan ang mga pintuan ng kabahayan: kaya't sila'y kumuha ng susi, at binuksan; at, narito, ang kanilang panginoon, ay nakabulagtang patay sa lupa.
26At tumakas si Aod samantalang sila'y nangaghihintay, at siya'y dumaan sa dako roon ng tibagan ng bato at tumakas hanggang sa Seirath.
27At nangyari, pagdating niya, ay kaniyang hinipan ang pakakak sa lupaing maburol ng Ephraim, at ang mga anak ni Israel ay nagsilusong na kasama niya mula sa lupaing maburol, at siya'y sa unahan nila.
28At kaniyang sinabi sa kanila, Sumunod kayo sa akin; sapagka't ibinigay ng Panginoon ang inyong mga kaaway na mga Moabita sa inyong kamay. At sila'y nagsilusong na kasunod niya, at sinakop ang mga tawiran sa Jordan laban sa mga Moabita, at hindi nila pinayagang tumawid doon ang sinomang tao.
29At sila'y sumakit sa Moab nang panahong yaon ng may sangpung libong lalake, bawa't lalaking may loob, at bawa't lalaking may tapang; at doo'y walang nakatakas na lalake.
30Gayon napasuko ang Moab nang araw na yaon, sa ilalim ng kapangyarihan ng kamay ng Israel: at ang lupa'y nagpahingang walong pung taon.
Mga Hukom 3:31
Sandatang Pambukid sa Kamay ni Samgar
Pinapangalanan si Samgar na anak ni Anat pagkatapos ni Aod. Pinapatay niya ang anim na raang Filisteo, isang kaaway na bayan, gamit ang panundot sa baka. Mahabang patpat ito para sa pagpapakilos ng mga baka. Sinasabi ng iisang talatang ito na inililigtas din niya ang Israel. Walang detalye ng pagtawag sa kanya, lugar ng labanan, o kasunod na panahon ng kapayapaan. Nagdaragdag ang maikling tala ng isa pang tagapagligtas na may di-karaniwang sandata. Ang bunga para sa Israel ang katulad ng mas mahahabang salaysay, hindi isang buong hanay ng magkakatulad na detalye.

Sa araw-araw na buhay
Nakakakita ang lokal na tagapag-ingat ng tala ng maikling linya tungkol sa pagliligtas sa gitna ng mas mahahabang tala. Inilalagay niya ang pangalan at gawaing talagang ibinigay. Iniiwang blangko ang nawawalang petsa sa halip na hulaan. May tunay na ambag pa ring iniingatan ang maikling tala. Labanang maraming namatay ang nakatalang ginawa ni Samgar.
Pansinin
Mga Hukom 3:31 Pinapangalanan ng talata ang kagamitang pambukid ngunit hindi ang lugar ng labanan. Hindi dapat dagdagan ang kaunting detalye ng inimbentong salaysay kung paano naganap ang labanan.
Mga Hukom 3:31
Ang Dating Biblia 190531At pagkatapos niya'y si Samgar, na anak ni Anat, ay siyang nanakit sa mga Filisteo, ng anim na raang lalake, sa pamamagitan ng panundot sa baka: at kaniya ring iniligtas ang Israel.
Mga detalyeng dapat mapansin
Ang pambungad na larawan
Nagsisimula ang Mga Hukom 3:1 sa “Ito nga ang mga bansang iniwan ng Panginoon, upang subukin ang Israel sa pamamagitan nila, sa makatuwid baga'y sa mga hindi nakaalam ng mga pagbabaka sa…”
Kung saan nagbabago ang kabanata
Nagiging likas na pagbabago ang Mga Hukom 3:16: “At si Aod ay gumawa ng isang tabak na may dalawang talim, na may isang siko ang haba; at kaniyang ibinigkis sa loob ng kaniyang suot, sa kaniyang dakong…”
Ang huling himig
Iniiwan ng Mga Hukom 3:31 sa mambabasa ang “At pagkatapos niya'y si Samgar, na anak ni Anat, ay siyang nanakit sa mga Filisteo, ng anim na raang lalake, sa pamamagitan ng panundot sa baka: at kaniya…”
Landas ng mga salita sa kabanata
Tinutulungan ng mga salitang kaniyang, anak, Israel, Panginoon, kanilang, niya na makita ang paulit-ulit na alalahanin ng kabanata.
Malinaw na kahulugan ng mga salita sa Kasulatan
- siko
- Sukat ng haba mula sa siko hanggang sa dulo ng daliri.
- panundot sa baka
- Mahabang patpat na ginagamit upang itulak o patnubayan ang mga baka.
Makinig at manood kasabay ng sipi
Lumalabas lamang ang kaugnay na media kapag nagtutugma ang sanggunian nito at ang yunit. Gamitin ang awit at video bilang kasama, pagkatapos ay bumalik sa teksto ng Bibliya.



