Ang malaking larawan
Lumilipat ang pansin mula sa pagkain at hain tungo sa ugnayang seksuwal at iba pang ipinagbabawal na gawain. Kausap ni Moises, ang pinunong nagtuturo ng mga utos ng Dios, ang Israel, ang bayang umaalis sa paraan ng isang bansa at papasok sa ibang lupain. Ang Egipto ang dating lugar ng pagkaalipin nila. Ang Canaan naman ang lupaing ibinibigay ng Dios. Hindi kaugalian ng alinman sa dalawang bansa ang magtatakda ng asal nila. Mga utos ng Dios ang nagtatakda ng hangganan, kasama sa loob ng pamilya. Babala rin ng mga ito na nanganganib ang paninirahan sa lupain kapag lumabag.
Sa kabanatang ito
- Hindi Batayan ang Dati o Bagong Kaugalian Levitico 18:1-5
Tumatanggap si Moises ng paalala para sa Israel na ang Panginoon ang kanilang Dios.
- Pinoprotektahan ang Malalapit na Ugnayan sa Pamilya Levitico 18:6-18
Ipinagbabawal ang pakikipagtalik sa malapit na kamag-anak.
- Iba Pang Ipinagbabawal na Kilos Levitico 18:19-23
Hindi dapat makipagtalik ang lalaki sa babaeng may buwanang pagdurugo.
- Parehong Hatol ang Haharapin ng Israel Levitico 18:24-30
Sinasabi ng Dios na dinungisan ng mga bansang nasa lupain ang sarili sa pamamagitan ng mga gawaing ito.
Pangunahing katotohanan
Ipinagbabawal ng Dios ang mga gawaing seksuwal at paraan ng pagsambang nagpaparumi sa tao at lupain. Haharap din sa hatol ang Israel.
Kasulatan sa tabi ng buod
Levitico · Ang Dating Biblia 1905 · 30Levitico 18:1-5
Hindi Batayan ang Dati o Bagong Kaugalian
Tumatanggap si Moises ng paalala para sa Israel na ang Panginoon ang kanilang Dios. Egipto ang dati nilang tahanan at Canaan ang magiging bago. Hindi nila dapat tularan ang paraan ng alinmang lupain. Mga batas at pasya niya ang gagabay sa kilos nila. Iniuugnay niya sa buhay ang pagtupad sa mga utos. Hindi hinahayaang pumili ang bayan ng anumang kalapit na kaugaliang pamilyar o madali. Higit sa tirahan ang nagbabago sa paglipat. Dapat silang mamuhay ayon sa tuntunin ng Dios na kinabibilangan nila.
Sa araw-araw na buhay
Nabalitaan ng bagong tagapag-alaga na palaging nilalaktawan ng dating pangkat ang kailangang pagtingin. Pinananatili niya ang pagtinging iyon sa pagsisimula sa bagong sambahayan, kahit pinipilit siyang sumunod sa nakasanayan doon. Hindi itinatakda ng pamilyar na gawain kung ano ang tama. Maaaring baguhin ng propesyon ang alituntunin ng pag-aalaga. Tinatanggap naman ng Israel ang mga utos na ito mula sa Dios.
Pansinin
Levitico 18:3 Pinapangalanan kapwa ang bansang iniwan ng Israel at ang lupaing patutunguhan. Hindi awtomatikong nagiging katanggap-tanggap ang susunod na kaugalian dahil iniwan na ang una.
Levitico 18:1-5
Ang Dating Biblia 19051At sinalita ng Panginoon kay Moises, na sinasabi,
2Salitain mo sa mga anak ni Israel, at sabihin mo sa kanila, Ako ang Panginoon ninyong Dios.
3Huwag kayong gagawa ng gaya ng ginawa sa lupain ng Egipto na inyong tinahanan: at huwag din kayong gagawa ng gaya ng ginagawa sa lupain ng Canaan, na pinagdadalhan ko sa inyo: ni huwag kayong lalakad ng ayon sa mga palatuntunan nila.
4Tutuparin ninyo ang aking mga kahatulan, at iingatan ninyo ang aking mga palatuntunan, na inyong lalakaran: ako ang Panginoon ninyong Dios.
5Tutuparin nga ninyo ang aking mga palatuntunan at ang aking mga kahatulan: na ikabubuhay ng mga taong magsisitupad: ako ang Panginoon.
Levitico 18:6-18
Pinoprotektahan ang Malalapit na Ugnayan sa Pamilya
Ipinagbabawal ang pakikipagtalik sa malapit na kamag-anak. Kasama sa talaan ang magulang, kapatid at kapatid sa isa lamang na magulang, apong babae, tiyahin, at ilang kamag-anak sa pag-aasawa. Hindi dapat kunin ng lalaki kapwa ang isang babae at ang anak o apong babae nito. Hindi rin niya dapat kunin ang kapatid na babae ng asawa bilang karibal habang buhay pa ang asawa. Pakikipagtalik ang tinutukoy ng paulit-ulit na pananalita tungkol sa paglalantad ng kahubaran. Pinapangalanan ng batas ang bawat ugnayan. Hindi nagbibigay ang pagiging malapit na kamag-anak ng karapatang lumampas sa seksuwal na hangganang itinakda ng Dios.
Sa araw-araw na buhay
Nakikinig ang manggagawa sa pangangalaga sa mahihina habang iginigiit ng mga kamag-anak na walang pakialam ang iba sa pribadong ayos ng pamilya. Pinananatili niya ang usapan sa mga hangganang nagpoprotekta sa may mas kaunting kapangyarihan. Hindi ginagawang katanggap-tanggap ng pagiging malapit ang bawat hinihingi sa sambahayan. Nagpapatupad ng proteksiyon ang manggagawa. Ibinibigay ni Moises ang mga batas ng Dios sa mga ugnayang seksuwal na pinangalanan dito.
Pansinin
Levitico 18:9 Kasama ang mga kapatid sa isa lamang na magulang, ipinanganak man sa sambahayan o sa ibang lugar. Hindi pinahihintulutan ng batas na burahin ng magkahiwalay na tahanan ang malapit na ugnayan sa pamilya.
Levitico 18:6-18
Ang Dating Biblia 19056Huwag lalapit ang sinoman sa inyo sa kanino man sa kaniyang kamaganak na malapit, upang ilitaw ang kaniyang kahubaran: ako ang Panginoon.
7Ang kahubaran ng iyong ama, o ang kahubaran ng iyong ina ay huwag mong ililitaw: siya'y iyong ina; huwag mong ililitaw ang kahubaran niya.
8Ang kahubaran ng asawa ng iyong ama ay huwag mong ililitaw: yaon nga'y kahubaran ng iyong ama.
9Ang kahubaran ng iyong kapatid na babae, na anak ng iyong ama o anak ng iyong ina, maging ipinanganak sa sarili o sa ibang bayan, ay huwag mong ililitaw ang kahubaran nila.
10Ang kahubaran ng anak na babae ng iyong anak na lalake, o ng anak na babae ng iyong anak na babae, ay huwag mong ililitaw ang kahubaran nila: sapagka't ang kahubaran nila ay kahubaran mo rin.
11Ang kahubaran ng anak ng babae ng asawa ng iyong ama, na naging anak sa iyong ama, siya'y kapatid mo, huwag mong ililitaw ang kahubaran niya.
12Ang kahubaran ng kapatid na babae ng iyong ama ay huwag mong ililitaw: siya'y kamaganak na malapit ng iyong ama.
13Ang kahubaran ng kapatid na babae ng iyong ina ay huwag mong ililitaw: sapagka't siya'y kamaganak na malapit ng iyong ina.
14Ang kahubaran ng kapatid na lalake ng iyong ama ay huwag mong ililitaw, sa asawa niya ay huwag kang sisiping: siya'y iyong ali.
15Ang kahubaran ng iyong manugang na babae ay huwag mong ililitaw: siya'y asawa ng iyong anak; ang kahubaran niya ay huwag mong ililitaw.
16Ang kahubaran ng asawa ng iyong kapatid na lalake ay huwag mong ililitaw: kahubaran nga ng iyong kapatid na lalake.
17Ang kahubaran ng isang babae at ng kaniyang anak na babae ay huwag mong ililitaw; huwag mong pakikisamahan ang anak na babae ng kaniyang anak na lalake o ang anak na babae ng kaniyang anak na babae, upang ilitaw ang kaniyang kahubaran; sila'y kamaganak na malapit: kasamaan nga.
18At huwag kang makikisama sa isang babaing kalakip ng kaniyang kapatid, na magiging kaagaw niya, na iyong ililitaw ang kahubaran nito, bukod sa kahubaran niyaon, sa buong buhay niya.
Levitico 18:19-23
Iba Pang Ipinagbabawal na Kilos
Hindi dapat makipagtalik ang lalaki sa babaeng may buwanang pagdurugo. Bawal din ang pakikipagtalik sa asawa ng kapuwa. Hindi dapat ihandog ang mga anak sa pamamagitan ng apoy kay Moloch, ang diyos na pinangalanan sa ritwal na ito. Hindi dapat lapastanganin nang gayon ang pangalan ng Dios. Bawal sa lalaki ang pakikipagtalik sa ibang lalaki gaya ng sa babae. Ipinagbabawal kapwa sa lalaki at babae ang seksuwal na kilos sa hayop. Malinaw na isinasaad ng Dios ang mga pagbabawal na ito. Walang kaugaliang makapagpapabuti sa pagpatay sa mga bata para sa pagsamba sa ilalim ng mga batas na ito.
Sa araw-araw na buhay
Ikinakandado ng boluntaryo sa samahan ng kabataan ang silid ng gawain matapos marinig na pinilit ng nakatatandang kasapi ang mga bata na magtago ng mapanganib na lihim. Itinatala niya ang alalahanin at tinatawagan ang namamahala sa proteksiyon. Hindi dapat katahimikan tungkol sa gawi ng pangkat ang magpasya kung ano ang pinapayagan. Malayong pagkakahawig lamang ang takot na ito. Ipinagbabawal ng mga batas ng Dios dito ang maling seksuwal na gawain at paghahain ng bata.
Pansinin
Levitico 18:21 Nasa gitna ng mga batas sa ugnayang seksuwal ang utos tungkol sa mga anak. Itinuturing ng Dios ang gawaing pagsambang ito na paglabag sa kaniyang pangalan, hindi katanggap-tanggap na kaugalian ng lugar.
Levitico 18:19-23
Ang Dating Biblia 190519At huwag kang sisiping sa isang babae na ililitaw ang kahubaran niya habang siya'y marumi sa kaniyang karumalan.
20At huwag kang sisiping sa asawa ng iyong kapuwa, na magpapakadumi sa kaniya.
21At huwag kang magbibigay ng iyong binhi, na iyong palilipatin kay Moloch sa pamamagitan ng apoy; ni huwag mong lalapastanganin ang pangalan ng iyong Dios: ako ang Panginoon.
22Huwag kang sisiping sa lalake ng gaya sa babae: karumaldumal nga.
23At huwag kang sisiping sa anomang hayop na magpapakadumi riyan: ni ang babae ay huwag lalagay sa harap ng hayop upang pasiping: kahalayhalay nga.
Levitico 18:24-30
Parehong Hatol ang Haharapin ng Israel
Sinasabi ng Dios na dinungisan ng mga bansang nasa lupain ang sarili sa pamamagitan ng mga gawaing ito. Ginagawang tulad ng katawang isinusuka ang mga naninirahan dito ang lupain sa kaniyang hatol. Hindi dapat ipalagay ng Israel na ligtas ito sa hatol dahil tinanggap nito ang lupain. Haharap din sa pagpapaalis ang bayan kung susunod sa parehong gawi. Para sa katutubo at naninirahang dayuhan ang mga tuntunin. Dapat ihiwalay sa bayan ang gumagawa ng ipinagbabawal. Hindi kinakansela ng kaloob ng Dios ang mga utos niya.
Sa araw-araw na buhay
Tinatanggap ng nangungupahan sa pinangangalagaang lumang bahay ang mga susi at ang gayunding kondisyon ng pag-aalaga na dapat sundin ng dating umuupa. Hindi pinapayagan ng bagong pag-upa ang kapabayaang nagpatapos sa nauna. Binabasa niya ang mga kondisyon bago lumipat. Nag-aalis ng mga bayan mula sa lupain ang hatol ng Dios, na higit na mabigat kaysa alitan sa pangungupahan.
Pansinin
Levitico 18:28 Pareho ang babala sa bagong bayan at sa mga nauna. Hindi pahintulot ang puwesto ng Israel sa lupain upang ulitin ang asal na hinatulan.
Levitico 18:24-30
Ang Dating Biblia 190524Huwag kayong magpakarumi sa alin man sa mga bagay na ito; sapagka't lahat ng ito ay nangadumhan ang mga bansang aking palayasin sa harap ninyo:
25At nadumhan ang lupain: kaya't aking dinadalaw ang kasamaang iyan diyan, at ang lupain din ang nagluluwa sa mga tumatahan diyan.
26Inyo ngang iingatan ang aking mga palatuntunan, at ang aking mga kahatulan, at huwag kayong gagawa ng anoman sa mga karumaldumal na ito; maging ang mga tubo sa lupain o ang mga taga ibang bayan man na nakikipamayan sa inyo:
27(Sapagka't ang lahat ng karumaldumal na ito, ay ginawa ng mga tao sa lupaing iyan, na mga una kaysa inyo; at ang lupain ay nadumhan);
28Upang huwag naman kayong iluwa ng lupain, sa pagkahawa ninyo, na gaya ng pagluluwa sa bansang nagsitahan ng una kaysa inyo.
29Sapagka't yaong lahat na gumawa ng alin man sa mga kahalayang ito, sa makatuwid baga'y ang mga taong magsigawa ng gayon ay ihihiwalay sa kanilang bayan.
30Kaya ingatan ninyo ang aking bilin, na huwag kayong gumawa ng alin man sa mga karumaldumal na kaugaliang ito na kanilang ginawa ng una bago kayo, at huwag kayong magpakarumal sa mga iyan: ako ang Panginoon ninyong Dios.
Mga detalyeng dapat mapansin
Ang pambungad na larawan
Nagsisimula ang Levitico 18:1 sa “At sinalita ng Panginoon kay Moises, na sinasabi,”
Kung saan nagbabago ang kabanata
Nagiging likas na pagbabago ang Levitico 18:15: “Ang kahubaran ng iyong manugang na babae ay huwag mong ililitaw: siya'y asawa ng iyong anak; ang kahubaran niya ay huwag mong ililitaw.”
Ang huling himig
Iniiwan ng Levitico 18:30 sa mambabasa ang “Kaya ingatan ninyo ang aking bilin, na huwag kayong gumawa ng alin man sa mga karumaldumal na kaugaliang ito na kanilang ginawa ng una bago kayo, at huwag…”
Landas ng mga salita sa kabanata
Tinutulungan ng mga salitang huwag, iyong, kahubaran, babae, anak, ililitaw na makita ang paulit-ulit na alalahanin ng kabanata.
Malinaw na kahulugan ng mga salita sa Kasulatan
- ilitaw ang kaniyang kahubaran
- Paraan ng pagsasabi rito ng pakikipagtalik sa taong tinutukoy.
- ali
- Babaeng kamag-anak na kabilang sa mga tiyahin ng isang tao.
- binhi
- Mga anak o supling ng tao sa utos tungkol kay Moloch.
Makinig at manood kasabay ng sipi
Lumalabas lamang ang kaugnay na media kapag nagtutugma ang sanggunian nito at ang yunit. Gamitin ang awit at video bilang kasama, pagkatapos ay bumalik sa teksto ng Bibliya.
