Levitico: Kabanata 14 | Mga Gabay para sa Guro | Mga Sinematikong Awit ng Bibliya

Ang malaking larawan

Matapos ang mga pagbubukod sa kabanata 13, tungkol sa pagbabalik ang kabanata 14. Lumalabas muna ang saserdote sa kampo upang suriin ang taong gumaling na ang kalagayan. Nabubuksan naman ang paglilinis sa pamamagitan ng mga ibon, paghuhugas, pag-ahit, paghihintay, handog, dugo, at langis, at nagaganap ang ganap na pagpapanumbalik sa mga yugto at hindi sa iisang pahayag. Muling lumilitaw ang tainga, hinlalaki ng kamay, at hinlalaki ng paa mula sa pagtatalaga ng saserdote, kaya tinatandaan nito ang bigat ng naibalik na katayuan nang hindi ginagawang saserdote ang tao. Muling tumatanggap ng buong daan ang kahirapan, hindi ng binawasang kalahating ritwal. Inililipat naman ng kabanata ang gayunding pansin sa mga bahay sa Canaan. Humahantong ang hinala sa pagsusuri, paghihintay, pag-aayos, at saka lamang, kung babalik ang karamdaman, sa pagwasak. Maaari pang tumanggap ng pananalita ng pagtubos ang gumaling na bahay, kaya muli nitong ipinakikitang mas malawak ang panritwal na paglilinis kaysa sa kapatawaran sa personal na pagkakasala.

Pangunahing katotohanan

Pinangangasiwaan ng Levitico 12 hanggang 15 ang pansamantalang karumihan ng katawan sa pamamagitan ng panahon, paghuhugas, pagsusuri ng pari, paghihiwalay, at pagpapanumbalik upang hindi makarating ang karumihan sa tabernakulo. Nagbibigay ang Levitico 14 ng maayos na pagpapanumbalik pagkatapos ng matinding karumihan, na nangangailangan ng pagsusuri, paglilinis, paghahandog, at muling pagsisiyasat para sa gumaling na tao at bahay na naapektuhan.

Levitico 14: Nagsisimula sa labas ng kampo ang daan pabalik

Kasulatan sa mismong pahina

Levitico · Ang Dating Biblia 1905 · 57

Nauuna ang paggaling sa seremonya ng paglilinis

Levitico 14:1-9

Tagpo sa kabanataLevitico 14

1At sinalita ng Panginoon kay Moises, na sinasabi,

2Ito ang magiging kautusan tungkol sa may ketong, sa kaarawan ng kaniyang paglilinis, siya'y dadalhin sa saserdote:

3At ang saserdote ay lalabas sa kampamento; at titingnan ng saserdote, at, narito, kung ang salot na ketong ay gumaling sa may ketong;

4Ay ipagutos nga ng saserdote na ikuha siya na lilinisin, ng dalawang ibong malinis na buhay, at kahoy na cedro, at grana, at hisopo;

5At ipaguutos ng saserdote, na patayin ang isa sa mga ibon, sa isang sisidlang lupa sa ibabaw ng tubig na umaagos.

6Tungkol sa ibong buhay, ay kaniyang kukunin at ang kahoy na cedro, at ang grana at ang hisopo, at babasain pati ng ibong buhay, sa dugo ng ibong pinatay sa ibabaw ng tubig na umaagos:

7At iwiwisik niya na makapito doon sa kaniya na lilinisin sa ketong, at ipakikilalang malinis, at pawawalan ang ibong buhay sa kalawakan ng parang.

8At siya na lilinisin ay maglalaba ng kaniyang mga suot, at magaahit ng lahat niyang buhok, at maliligo sa tubig; at magiging malinis: at pagkatapos ay papasok sa kampamento, datapuwa't tatahan sa labas ng kaniyang tolda na pitong araw.

9At mangyayaring sa ikapitong araw, ay muling magaahit ng lahat niyang buhok, sa kaniyang ulo, at sa kaniyang baba, at sa kaniyang kilay, na anopa't aahitin niya ang lahat niyang buhok; at kaniyang lalabhan ang kaniyang mga suot, at kaniyang paliliguan ang kaniyang laman sa tubig, at magiging malinis.

Muling lumitaw ang tainga, hinlalaki ng kamay, at hinlalaki ng paa

Levitico 14:10-20

Tagpo sa kabanataLevitico 14

10At sa ikawalong araw ay kukuha siya ng dalawang korderong lalake na walang kapintasan, at ng isang korderong babae ng unang taon na walang kapintasan, at ng isang handog na harina na tatlong ikasangpung bahagi ng isang epa ng mainam na harina na hinaluan ng langis, at ng isang log na langis.

11At ihaharap ang taong lilinisin ng saserdoteng naglilinis sa kaniya, at gayon din ang mga bagay na yaon, sa harap ng Panginoon, sa pintuan ng tabernakulo ng kapisanan:

12At kukuha ang saserdote ng isa sa mga korderong lalake at ihahandog na pinakahandog sa pagkakasala, at ng log ng langis, at aalugin na pinakahandog na inalog sa harap ng Panginoon:

13At papatayin ang korderong lalake sa pinagpapatayan ng handog dahil sa kasalanan at ng handog na susunugin, sa dako ng santuario: sapagka't kung paanong ang handog dahil sa kasalanan ay sa saserdote, gayon din ang handog dahil sa pagkakasala; bagay ngang kabanalbanalan:

14At ang saserdote ay kukuha sa dugo ng handog dahil sa pagkakasala, at ilalagay ng saserdote sa pingol ng kanang tainga niyaong lilinisin, at sa daliring hinlalaki ng kaniyang kanang kamay, at sa daliring hinlalaki ng kaniyang kanang paa;

15At kukuha ang saserdote sa log ng langis, at ibubuhos sa ibabaw ng palad ng kaniyang kaliwang kamay:

16At itutubog ng saserdote ang kanang daliri niya sa langis na nasa kaniyang kaliwang kamay, at magwiwisik siyang makapito ng langis ng kaniyang daliri sa harap ng Panginoon:

17At sa lumabis sa langis na nasa kaniyang kamay, ay maglalagay ang saserdote sa ibabaw ng pingol ng kanang tainga niyaong lilinisin, at sa daliring hinlalaki ng kaniyang kanang kamay at sa daliring hinlalaki ng kaniyang kanang paa, sa ibabaw ng dugo ng dahil sa pagkakasala:

18At ang labis sa langis na nasa kamay ng saserdote, ay ilalagay nito sa ulo niyaong lilinisin: at itutubos sa kaniya ng saserdote sa harap ng Panginoon.

19At ihahandog ng saserdote ang handog dahil sa kasalanan, at itutubos sa kaniya, na lilinisin dahil sa kaniyang karumihan; at pagkatapos ay papatayin ang handog na susunugin:

20At ihahandog ng saserdote ang handog na susunugin at ang handog na harina sa ibabaw ng dambana: at itutubos sa kaniya ng saserdote, at siya'y magiging malinis.

Bumabalik sa gayunding ruta ang mas mahirap na tao

Levitico 14:21-32

Tagpo sa kabanataLevitico 14

21At kung siya'y dukha at ang kaniyang kaya ay hindi aabot, ay kukuha nga siya ng isang korderong lalake na handog dahil sa pagkakasala, na aalugin upang itubos sa kaniya, at ng ikasampung bahagi ng isang epa na mainam na harina, na hinaluan ng langis na pinakahandog na harina, at ng isang log ng langis;

22At ng dalawang batobato o ng dalawang inakay ng kalapati, kung alin ang aabutin ng kaniyang kaya; at ang isa'y magiging handog dahil sa kasalanan, at ang isa'y handog na susunugin.

23At sa ikawalong araw ay kaniyang dadalhin sa saserdote sa pintuan ng tabernakulo ng kapisanan upang gamitin sa kaniyang paglilinis sa harap ng Panginoon.

24At kukunin ng saserdote ang korderong handog dahil sa pagkakasala at ang log ng langis, at aalugin ng saserdote na pinakahandog na inalog sa harap ng Panginoon.

25At kaniyang papatayin ang korderong handog dahil sa pagkakasala, at kukuha ang saserdote ng dugo ng handog dahil sa pagkakasala, at ilalagay sa pingol ng kanang tainga niyaong lilinisin, at sa daliring hinlalaki ng kaniyang kanang kamay, at sa daliring hinlalaki ng kaniyang kanang paa:

26At magbubuhos ang saserdote ng langis sa ibabaw ng palad ng kaniyang kaliwang kamay:

27At makapitong magwiwisik ang saserdote ng kaniyang kanang daliri, ng langis na nasa kaniyang kaliwang kamay, sa harap ng Panginoon:

28At maglalagay ang saserdote ng langis na nasa kaniyang kamay, sa pingol ng kanang tainga niyaong lilinisin, at sa daliring hinlalaki ng kaniyang kanang kamay, at sa daliring hinlalaki ng kaniyang kanang paa, sa ibabaw ng pinaglagyan ng dugong handog dahil sa pagkakasala:

29At ang labis ng langis na nasa kamay ng saserdote ay ilalagay niya sa ulo niyaong lilinisin, upang itubos sa kaniya sa harap ng Panginoon.

30At kaniyang ihahandog ang isa sa mga batobato o sa mga inakay ng kalapati, kung alin ang kaniyang kaya;

31Kung alin ang abutin ng kaniyang kaya, na ang isa'y handog dahil sa kasalanan, at ang isa'y handog na susunugin, pati ng handog na harina: at itutubos ng saserdote doon sa malilinis sa harap ng Panginoon.

32Ito ang kautusan tungkol sa may salot na ketong, na ang kaniyang kaya ay hindi abot sa nauukol sa kaniyang paglilinis.

Nag-uulat ng anyo ang may-ari ng bahay, hindi ng hatol

Levitico 14:33-42

33At sinalita ng Panginoon kay Moises at kay Aaron, na sinasabi,

34Pagka kayo'y nakapasok na sa lupain ng Canaan, na ibibigay kong pag-aari sa inyo, at ako'y naglagay ng salot na ketong sa alin mang bahay sa lupain ninyong inaari;

35Ay yayaon ang may-ari ng bahay at magbibigay alam sa saserdote, na sasabihin, Tila mandin mayroong parang salot sa bahay:

36At ipaguutos ng saserdote na alisan ng laman ang bahay bago pumasok ang saserdote na kilalanin ang tila salot, upang ang lahat na nasa bahay ay huwag mahawa: at pagkatapos ay papasok ang saserdote upang tingnan ang bahay:

37At titingnan ang salot, at kung makita ngang ang tila salot ay nasa mga panig ng bahay na may ukit na namemerde, o namumula at tila malalim kaysa panig;

38Ay lalabas nga ang saserdote sa bahay hanggang sa pintuan ng bahay at ipasasara ang bahay na pitong araw:

39At babalik ang saserdote sa ikapitong araw, at titingnan: at, narito, kung makita ngang kumalat ang salot sa mga panig ng bahay;

40Ay ipaguutos nga ng saserdote na bunutin ang mga batong kinaroonan ng tila salot at ipatatapon sa labas ng bayan sa dakong karumaldumal:

41At ipakakayas ang palibot ng loob ng bahay, at ang argamasang inalis na kinayas ay itatapon sa labas ng bayan sa dakong karumaldumal:

42At magsisikuha ng ibang mga bato, at ihahalili sa mga batong yaon, at magsisikuha ng ibang argamasa at siyang ihahaplos sa mga panig ng bahay.

Binabago ng bumabalik na marka ang tugon

Levitico 14:43-47

Tagpo sa kabanataLevitico 14

43At kung muling bumalik ang tila salot, at sumibol sa bahay, pagkatapos na mabunot ang mga bato; at pagkatapos makayas ang bahay, at pagkatapos na mahaplusan ng argamasa;

44Ay papasok nga ang saserdote at titingnan, at, narito, kung makita ngang ang salot ay kumalat sa bahay ay ketong na nakakahawa sa bahay; ito'y karumaldumal.

45At gigibain niya ang bahay na yaon, ang mga bato at ang mga kahoy, at ang lahat ng argamasa ng bahay; ay dadalhin sa labas ng bayan sa dakong karumaldumal.

46Bukod dito'y ang pumasok sa bahay na yaon ng buong panahong nasasara ay magiging karumaldumal hanggang sa hapon.

47At ang mahiga sa bahay na yaon ay maglalaba ng kaniyang mga suot; at ang kumain sa bahay na yaon ay maglalaba ng kaniyang mga suot.

Maaaring linisin ang bahay, ngunit hindi ito naghayag ng kasalanan

Levitico 14:48-57

Tagpo sa kabanataLevitico 14

48At kung papasok ang saserdote, at, narito, kung hindi nga kumalat ang salot sa bahay, pagkatapos na nahaplusan ng argamasa; ay ipakikilala nga ng saserdote na malinis ang bahay, sapagka't gumaling sa salot.

49At upang linisin ang bahay ay kukuha ng dalawang ibon, at ng kahoy na cedro, at ng grana, at ng hisopo:

50At papatayin ang isa sa mga ibon sa isang sisidlang lupa sa ibabaw ng tubig na umaagos:

51At kukunin niya ang kahoy na cedro, at ang hisopo, at ang grana, at ang ibong buhay, at babasain sa dugo ng ibong pinatay, at sa tubig na umaagos, at wiwisikang makapito ang bahay:

52At kaniyang lilinisin ng dugo ng ibon ang bahay at ng agos ng tubig, at ng ibong buhay at ng kahoy na cedro, at ng hisopo, at ng grana:

53Datapuwa't pawawalan ang ibong buhay sa labas ng bayan, sa kalawakan ng parang: gayon tutubusin ang bahay: at magiging malinis.

54Ito ang kautusan tungkol sa sarisaring salot na ketong at sa tina,

55At sa ketong ng suot, at ng bahay.

56At sa pamamaga at sa langib, at sa pantal na makintab:

57Upang ituro kung kailan karumaldumal, at kung kailan malinis: ito ang kautusan tungkol sa ketong.

May sariling pahina ang mga tala sa pag-aaral

Ang masusing pagtingin sa bawat bahagi, ang mga salitang susundan, ang mga tala sa bawat talata, at kung saan nagkakaiba ang mga mambabasa ay isinulat para sa nag-aaral nang mag-isa. Nasa pahinang Malalim na Personal na Pagninilay ang mga ito para sa kabanatang ito. Ang pahinang ito ang aralin.

Buksan ang Malalim na Personal na Pagninilay →Ang pangkalahatang tanaw ng kabanata para sa baguhan

Gabay sa pagtuturo para sa mismong kabanata

Mula mismo sa kabanata ang mga panandang ito. Pinagdurugtong nila ang mapa ng kasaysayan sa Antas 1, ang masusing pagtingin sa Antas 2, at ang teksto ng Kasulatan sa iisang aralin.

Magsimula sa unang larawan ng kabanata

Levitico 14:1: “At sinalita ng Panginoon kay Moises, na sinasabi,”

Maglaan ng oras sa punto ng pagbabago

Levitico 14:29: “At ang labis ng langis na nasa kamay ng saserdote ay ilalagay niya sa ulo niyaong lilinisin, upang itubos sa kaniya sa harap ng Panginoon.”

Panatilihing nakikita ang landas ng mga salita

kaniyang, saserdote, bahay, handog, langis, dahil

Ano ang ipapaliwanag, at sa anong pagkakasunod

Ituro ang sipi sa ganitong pagkakasunod. Binabanggit ng bawat hakbang ang mga talatang pinagbabatayan nito, upang maipakita muna sa teksto ang bawat punto bago ito isabuhay.

Levitico 12:1–15:33

Levitico 12:1-8
Panganganak, dugo at ang daan pabalik
Magsimula sa panganganak sapagkat ito ang pinakakaraniwan at pinakamasaya sa mga kalagayang ito, at tumutulong ito sa mga mag-aaral na makita mula sa simula na hindi kasalanan ang karumihan. Basahin ang 12:2-4. Ipaliwanag na ang pagdurugo pagkatapos manganak ang nagpaparumi sa ina, at na inilalayo siya ng kaniyang panahon ng paglilinis sa santuario, hindi sa kaniyang anak o tahanan. Banggitin ang pagtutuli sa ikawalong araw sa 12:3. Tungkol sa magkaibang tagal para sa anak na lalake at babae, sabihin nang malinaw na walang ibinibigay na dahilan ang teksto at ilan ang inalok ng mga mambabasa; huwag mag-imbento. Magtapos sa paglalaan para sa dukha sa 12:8, na ipinakikita ng Lucas 2:24 na ginamit ni Maria.
Levitico 13:1-46
Tinitingnan ng saserdote ang balat
Ipaliwanag muna ang salita. Saklaw ng kalagayang isinaling ketong ang iba't ibang sakit sa balat, at karamihan ay hindi ang tinatawag ngayong ketong, ang sakit ni Hansen. Saka ipakita ang paraan ng saserdote: tumingin, maghambing, maghintay nang pitong araw, tumingin muli, magpasya. Basahin ang 13:4-6 upang ipakita ang pag-iingat. Saka basahin nang dahan-dahan ang 13:45-46. Ito ang pinakamabibigat na talata sa yunit: punit na suot, nakalugay na buhok, ang hiyaw na karumaldumal at isang tahanan sa labas ng kampamento. Ituro ito nang may habag sa tao; iniingatan ng kautusan ang santuario, at may tunay na halagang pinapasan ang tao.
Levitico 13:47-59
Mga damit na may salot
Ipakita nang maikli na ganoon din ang pagtingin sa tela at balat ng hayop. Ang amag sa lana, lino o balat ay ipinakikita sa saserdote, ikinukulong nang pitong araw, tinitingnan, nilalabhan, at saka pinalalaya o sinusunog. Ang dapat idiin ay ang parehong pagtitiyaga na ginagamit sa damit at sa tao, at na umaabot ang kautusan sa kasuutan at sa mga gamit sa bahay. Iwan ang detalyadong pag-uusap tungkol sa mga bahay para sa kabanata 14, kung saan ito nababagay, at banggitin lamang na darating ito.
Levitico 15:1-18
Mga agas ng lalake
Ipakilala nang maingat ang kabanata 15. Sabihin sa klase na tinatalakay nito ang mga agas mula sa katawan ng lalake at babae, at na karaniwang bahagi ito ng buhay na kinikilala ng kautusan. Basahin ang 15:2 at 15:13-15 para sa matagal na agas, na nangangailangan ng pitong araw at handog sa ikawalo. Saka ibuod ang 15:16-18: ang karaniwang paglabas ng binhi, kasama sa loob ng pag-aasawa, ay nangangailangan lamang ng paliligo hanggang sa hapon. Ituro na hindi hinahatulan dito ang pag-aasawa o ang pagsasama; naliligo lamang ang mag-asawa. Gumamit ng payak at pang-may-gulang na pananalita, at iangkop ito para sa mas batang pangkat.
Levitico 15:19-33
Mga agas ng babae at ang dahilan ng lahat
Ibuod ang 15:19 at 15:25-30: nagdadala ng pitong araw ng paghihiwalay ang regla, at nangangailangan ng pitong araw pagkagaling at handog ang matagal na agas ng dugo. Saka dumating sa 15:31, ang talatang nagpapaliwanag sa buong yunit: dapat ilayo ang karumihan sa tabernakulo “na nasa gitna nila”. Ituro ito sa huli upang umalis ang klase na dala ang dahilan: ang tahanan ng Diyos sa gitna ng kaniyang bayan. Banggitin ang Marcos 5:25-34, kung saan hinipo si Jesus ng isang babaing labindalawang taon nang inaagasan ng dugo at dumaloy ang paggaling mula sa kaniya patungo sa babae.

Levitico 14:1–57

Levitico 14:1-3
Lumalabas ang saserdote
Magsimula sa direksiyon. Nagtapos ang kabanata 13 sa isang taong nasa labas ng kampamento; nagsisimula ang kabanata 14 sa saserdoteng lumalabas patungo sa kaniya. Basahin ang 14:2-3. Idiin na naganap na ang paggaling; ang tungkulin ng saserdote ay patotohanan ito at ibalik ang tao. Ipaliwanag na hindi nagpapagaling ang saserdote, at na ipinapalagay ng kautusan na sa Diyos nagmumula ang paggaling. Ituro ito muna sapagkat ipinakikita nito ang buong kabanata bilang pagsalubong pauwi, at itinatakda nito ang tono ng mahahabang seremonyang kasunod.
Levitico 14:4-9
Dalawang ibon at dalawang pag-aahit
Daanan ang unang hakbang: dalawang malinis na ibon, kahoy na sedro, pulang tela at isopo, isang ibong pinatay sa ibabaw ng umaagos na tubig, ang isa ay itinubog at pinawalan. Saka maliligo ang tao, mag-aahit at babalik sa kampamento ngunit hindi sa kaniyang tolda. Pagkalipas ng pitong araw muli siyang mag-aahit at maliligo. Ipaliwanag na unti-unting pagbabalik ito. Huwag labis na ipaliwanag ang sedro, pulang tela at isopo; pansinin lamang na lumilitaw muli ang mga ito sa seremonya ng pulang dumalagang baka sa Mga Bilang 19. Nag-aanyaya ng pagninilay ang pinawalang ibon, ngunit sabihing hindi ito ipinaliliwanag ng teksto.
Levitico 14:10-20
Ang ikawalong araw sa tabernakulo
Ngayon, pumupunta ang tao sa pintuan ng tabernakulo na may dalang mga kordero, harina at langis. Ipakita ang handog dahil sa pagkakasala, ang dugo at langis sa tainga, hinlalaki ng kamay at hinlalaki ng paa, at ang langis sa ulo. Saka ang handog dahil sa kasalanan, ang handog na susunugin at ang handog na harina. Ipaliwanag ang kaugnayan sa 8:23-24, kung saan ang parehong mga marka ang nagtalaga sa mga saserdote. Ituro ito bilang rurok: ang taong nasa labas ng kampamento ay tinatrato ngayon nang may dangal na kahawig ng pagtatalaga at ipinakikilalang malinis sa tabi ng dambana.
Levitico 14:21-32
Paglalaan para sa mga dukha
Basahin ang 14:21-22 at ang pariralang “kung alin ang aabutin ng kaniyang kaya”. Ipaliwanag na nananatiling pareho ang pangunahing mga seremonya, ang parehong kordero ng handog dahil sa pagkakasala, ang parehong dugo at langis sa parehong mga bahagi, ngunit bumababa ang halaga. Hanguin ang aral na inuulit ng Levitico: walang naiiwan sa labas ng pagpapanumbalik dahil sa kahirapan. Ituro ito bilang bahagi ng pangunahing linya at hindi bilang talababa, sapagkat labing-isang talata ang inilalaan dito ng kautusan.
Levitico 14:33-57
Ang bahay at ang buod
Ipaliwanag na nakatingin sa buhay sa Canaan ang mga batas tungkol sa bahay, gaya ng sinasabi ng 14:34. Daanan ang mga hakbang: pagbibigay-alam, pag-aalis ng laman, pagtingin, paghihintay, pag-aalis ng mga bato, muling pagpapalitada, at paggiba kung bumalik. Ituro ang praktikal na kabaitan ng pag-aalis muna ng laman ng bahay upang hindi maging marumi ang mga kasangkapan. Saka nililinis ng parehong mga ibon ang bahay na gumaling (14:49-53). Magtapos sa buod sa 14:54-57 at sa layunin nito: “Upang ituro kung kailan karumaldumal, at kung kailan malinis”. Ito ang tungkulin ng saserdote na magturo sa 10:10-11 na isinasagawa.

Kung saan natitisod ang mga mag-aaral

Ang mga maling pagbasa na karaniwang nabubuo sa siping ito, at kung paano sasagutin ang bawat isa mula sa teksto.

Levitico 12:1–15:33

“Ang maging karumaldumal ay nangangahulugang nagkasala ka.”

Ang panganganak, regla, sakit sa balat, pagsasama ng mag-asawa at pag-aalaga sa patay ay nagpaparumi sa tao, at walang isa man dito ang hinahatulan. Inutusan ng Diyos ang Israel na magpakarami at ilibing ang kanilang mga patay. Inilalayo ng karumihan ang tao sa mga banal na bagay sa loob ng isang panahon; hindi siya ginagawang may sala nito. Kung may hinihinging handog, gaya ng sa 12:6, nililinis nito ang santuario at ibinabalik ang tao sa pagsamba.

“Ipinakikita ng mga batas na ito na marumi ang tingin ng Diyos sa mga babae.”

Inilalapat ng kabanata 15 ang parehong mga prinsipyo sa mga agas ng lalake (15:2-18) at ng babae (15:19-30), na may magkatulad na paliligo at handog. Ang ikinababahala ay ang dugo at mga likidong kaugnay ng buhay at kamatayan, hindi isang kasarian. Nahirapan ang mga mambabasa sa mas mahabang panahon pagkatapos isilang ang anak na babae sa kabanata 12; hindi ito ipinaliliwanag ng teksto, at sinasabi iyon ng tapat na pagtuturo sa halip na mag-alok ng tiyak na teorya sa alinmang panig.

“Ang ketong sa Biblia ay ang parehong sakit na tinatawag nating ketong ngayon.”

Kabilang sa mga paglalarawan sa kabanata 13 ang mga puting batik, langib, pamamaga at kumakalat na bahagi, at may mga kasong gumagaling sa loob ng dalawang linggo. Magkahawig na salita ang ginagamit para sa amag sa tela at pader. Hindi ganoon kumilos ang makabagong ketong. Maraming makabagong salin ang gumagamit ng sakit sa balat. Ang punto ay isang nakikitang kalagayan na naglalayo sa tao mula sa kampamento, hindi isang makabagong pagtukoy ng sakit.

“Kailangan pa ring sundin ng mga Kristiyano ang mga tuntuning ito sa kalinisan, o maaari nila itong lubusang balewalain.”

Iba-iba ang pagbasa ng mga tradisyong Kristiyano sa mga kabanatang ito. Pinaniniwalaan ng karamihan na tinatapos ng kamatayan ni Cristo at ng pagdating ng Espiritu ang sistema ng ritwal na kalinisan, at itinuturo nila si Jesus na humipo sa may ketong (Marcos 1:41) at sa babaing inaagasan ng dugo (Marcos 5:25-34). May mga tradisyong nag-ingat ng mga kaugaliang hinubog ng mga kabanatang ito, gaya ng pagbabasbas sa mga ina pagkatapos manganak. Iharap nang makatarungan ang mga paninindigang ito. Nagkakasundo ang lahat na itinuturo pa rin ng mga kabanata na banal at naroroon ang Diyos.

Levitico 14:1–57

“Pinagaling ng saserdote ang may ketong.”

Sinasabi ng teksto na lumalabas ang saserdote upang tumingin “kung ang salot na ketong ay gumaling sa may ketong” (14:3). Naganap na ang paggaling. Ang papel ng saserdote ay tumingin, magpatotoo at akayin ang tao sa paglilinis. Sa Diyos ang paggaling. Kaya sa Marcos 1:44, nagpagaling muna si Jesus at saka pinapunta ang lalake upang magpakita sa saserdote.

“Ang pinawalang ibon ay nangangahulugang inilayo ang mga kasalanan ng tao.”

Ang tao sa kabanata 14 ay marumi dahil sa sakit, hindi may sala dahil sa kasalanang nagdulot nito. Bahagi ng paglilinis ang pagpapalaya sa ibon sa parang, ngunit hindi ito ipinaliliwanag ng teksto. Madalas itong ihambing ng mga mambabasa sa kambing para kay Azazel sa kabanata 16. Posibleng pagbasa iyon, ngunit dapat itong ituro bilang paghahambing, hindi bilang sariling pahayag ng kabanata.

“Nasa ilalim ng sumpa ng Diyos ang bahay na may amag.”

Sinasabi ng talata 34 na ang Diyos ang naglalagay ng salot sa bahay, na nagpapaalala sa Israel na naghahari ang Diyos sa lahat, ngunit praktikal at may sukat ang tugon: pagtingin, paghihintay, pagkukumpuni, at sa huli na lamang ang paggiba. Walang may-aring pinararatangan ng kasalanan. Kapag gumaling ang bahay, ito'y nililinis, “at magiging malinis” (14:53). Iniingatan ng kautusan ang sambahayan; hindi ito pinarurusahan.

Mga layunin sa pagkatuto

Pag-ibahin ang karumihan ng katawan at sadyang paggawa ng masama.
Sundan ang mga panahon ng paglilinis pagkatapos manganak sa kabanata 12.
Ipaliwanag ang tungkulin ng pari na magsuri sa kabanata 13.
Ilarawan ang mga pamamaraan ng paghihiwalay at pagpapanumbalik para sa mga kondisyon ng balat.
Sundan ang mga tuntunin ng paghuhugas at paghihintay para sa mga likidong lumalabas sa katawan.
Tukuyin ang dahilang protektahan ang santuwaryo sa 15:31.
Sundan ang pagtingin ng saserdote sa gumaling na tao sa labas ng kampo.
Isaayos ang ritwal ng paglilinis gamit ang dalawang ibon.
Ipaliwanag ang proseso ng pagbabalik sa loob ng pitong araw.
Tukuyin ang dugo at langis na inilalagay sa tainga, hinlalaki ng kamay, at daliri ng paa.
Ilarawan ang binawasang handog para sa mahirap.
Sundan ang pagtingin ng saserdote at pag-aayos sa bahay na naapektuhan.

Paghahanda ng guro

Basahin ang apat na kabanata nang hindi ginagawang sakit o kasalanan ang bawat kondisyon.
Pansining ang «ketong» sa Ang Dating Biblia ay sumasaklaw sa mas maraming kondisyon kaysa sa makabagong sakit na Hansen.
Itala bilang magkakahiwalay na yugto ang pagtingin ng saserdote, paghihiwalay, paghuhugas, paghihintay, paghahandog, at pagbabalik.
Maghandang talakayin ang regla, panganganak, at mga likidong lumalabas sa katawan nang walang pagpapahiya o pagbibirong may nasasaktan.
Markahan ang 15:31, na nagsasabi kung bakit dapat ihiwalay ang Israel sa karumihan.
Hatiin ang kabanata sa pagpapanumbalik ng tao, mas murang mga handog, at pagsusuri sa bahay.
Markahan ang bawat paglipat ng lugar: labas ng kampo, loob ng kampo, labas ng tolda, at harap ng Panginoon.
Balikan ang kabanata 13 upang hindi mapagkamalang pari ang nagpagaling kapag sinabing «gumaling».
Pansinin ang paulit-ulit na padron ng kanang tainga, hinlalaki ng kamay, at hinlalaki ng paa, na umaalingawngaw sa pagtatalaga ng pari sa kabanata 8.
Maghandang maging maingat sa pagbibigay ng simbolikong kahulugan sa sedro, iskarlata, hisopo, ibon, dugo, at langis kung hindi ito ipinapaliwanag ng teksto.

Pagsuri sa ebidensiya at interpretasyon

Tahasang sinasabi

Sinasabi ng Levitico 15:31 na dapat ihiwalay ang Israel sa karumihan upang hindi mamatay ang bayan sa pagdungis sa tabernakulong nasa gitna nila. Ipinapadala ng Levitico 14:2-3 ang pari sa labas ng kampo upang suriin ang tao matapos gumaling ang salot ng ketong.

Sinusuportahan ng Kasulatan

Paulit-ulit na inaatasan ng kabanata 13 ang pari na suriin at ipahayag kung malinis o marumi; hindi inilalarawan ang pari bilang nagpapagaling sa kondisyon. Inilalagay ng talata 14-18 ang dugo at pagkatapos ang langis sa kanang tainga, kanang hinlalaki ng kamay, at kanang hinlalaki ng paa, at ang natitirang langis sa ulo.

Matibay na hinuha

Dahil ang panganganak, regla, at karaniwang paglabas ng semilya ay maaaring magdulot ng karumihan, hindi katumbas ng personal na pagkakasalang moral ang ritwal na karumihan. Ipinakikita ng sunud-sunod na pagbabalik na magkaugnay ngunit hindi magkaparehong pangyayari ang pisikal na paggaling at ritwal na pagpapanumbalik sa ganap na buhay sa pamayanan at santuwaryo.

Posible o tradisyonal na pagbasa

Madalas magmungkahi ng makabagong paliwanag na medikal para sa paghihiwalay at mga tuntunin sa paghuhugas, ngunit ang mga kabanata mismo ay naglalarawan sa mga pamamaraan gamit ang malinis, marumi, at santuwaryo. Madalas bigyan ng masalimuot na simbolikong kahulugan ang ibong pinakawalan, ngunit hindi nagbibigay ang kabanata ng tahasang interpretasyon sa bawat bagay sa ritwal ng dalawang ibon.

Hangganan

Hindi nagbibigay ang mga kabanatang ito ng makabagong diyagnosis para sa bawat kondisyon, at hindi aklat-araling medikal ang mga katawagan sa Ang Dating Biblia. Nagbibigay ang mga batas sa bahay ng mga palatandaan, pamamaraan, at kahihinatnan ngunit walang likas na mekanismo o tiyak na makabagong katumbas.