Hangad ng isang alyansa na burahin ang pangalan ng Israel

Nagbubukas ang huli sa mga awit ni Asaph sa tatlong magkakasunod na pagbabawal: huwag manahimik; huwag mapayapa, charash, na nangangahulugan din ng pagiging bingi; huwag tumiwasay, shaqat, ang pandiwa ng lupaing nagpapahinga sa Mga Awit 76:8. Hinihiling sa Diyos na basagin ang katahimikang pinupuno ng mga kaaway ng ingay.

Anyo ng hamah ang “nanggugulo,” ang ugong ng alon o ng pulutong. Kilos ng paghamon ang pagtataas ng ulo, at ginamit ang parirala sa Madian sa Mga Hukom 8:28, na pagkatapos ni Gedeon ay “hindi na nila itinaas pa ang kanilang ulo”; hinihingi ng awit ang kapalaran ng Madian sa talatang 9.

Mula sa arum ang salita sa likod ng “may katusuhan,” ang salitang ginamit sa ahas sa Genesis 3:1, “lalong tuso kay sa alin man sa mga hayop sa parang,” at sod ang “payo,” ang saradong bilog ng Mga Awit 64:2. Tsefunim ang “iyong nangakakubli,” ang mga iniingatan, yaong itinatago ng Diyos na parang mahahalagang bagay na nakatabi, gaya ng 27:5, “sa kublihan ng kaniyang tabernakulo ay ikukubli niya ako.”

Kachad ang “ihiwalay,” burahin, paglahuin. Ang layuning burahin ang alaala ng isang bayan ay siya mismong isinumpa ng Diyos laban sa Amalec, “aking ipalilimot ang pagalaala kay Amalec sa silong ng langit” (Exodo 17:14), at ang Amalec ay isa sa mga kaanib na pinangangalanan sa talatang 7.

Literal na ‘na may iisang puso nang magkakasama’ ang “may isang pagkakaayon,” at ang “nangagtitipanan” ay yikrotu berit, ‘pumutol sila ng tipan’, ang pariralang ginamit sa tipan ng Diyos kay Abram sa Genesis 15:18, “nakipagtipan kay Abram.” Gumawa ng kasunduan ang mga kaaway na ang mga tadhana ay laban sa iisang panig na hindi kasali rito.

Mula kay Esau, kakambal ng Israel, ang Edom, mula sa anak ni Abraham kay Agar ang mga Ismaelita, at mula kay Lot ang Moab: pawang kamag-anak ang mga unang pangalan. Ang mga Agareno, o Hagreo, ay mga pagala-gala sa silangan ng Galaad na tinalo ng mga lipi sa kabila ng Jordan noong panahon ni Saul (1 Mga Cronica 5:10, 19–20). Ang “mga tolda” ay mga kampamento ng mga bayan sa disyerto.

Ang Gebal ay maaaring ang daungan ng Fenicia na Biblos (Ezekiel 27:9) o, mas malamang katabi ng Edom at Amalec, ang kaburulan sa timog ng Dagat na Patay na tinawag kalaunan na Gebalene. Nasa silangan ng Jordan ang Ammon, ang isa pang anak ni Lot, gumagala sa Negeb ang Amalec, at hawak ng mga Filisteo at ng Tiro ang baybayin. Nagsasara ang bilog sa bawat panig.

Ang Asiria ay ang dakilang kapangyarihan sa kabila ng Eufrates, pinangangalanang huli bilang tagasuporta at hindi bilang pinuno: literal na ‘naging bisig’ ito ng mga anak ni Lot, ang bisig bilang lakas militar. Ang mga anak ni Lot ay ang Moab at Ammon (Genesis 19:37–38). May Selah sa dulo ng talatang ito sa Hebreo.

Isinasalaysay sa Mga Hukom 7 ang pagkatalo ng Madian kay Gedeon, at inaalala ito ng Isaias 9:4 bilang “kaarawan ng Madian.” Si Sisara ang namumuno sa mga karo ni Jabin, hari ng Canaan sa Hasor, at ang Cison ay ang batis na dumaraan sa libis ng Jezreel: “Tinangay sila ng ilog Cison” (Mga Hukom 5:21).

Malapit ang Endor sa Bundok Tabor at sa burol ng More, ang larangan ng dalawang labanang kababanggit lamang, bagaman hindi ito binabanggit ng Aklat ng Mga Hukom, kaya't iniingatan ng awit ang detalyeng iniwan ng tuluyan. Dito rin sumangguni si Saul kalaunan sa babaing “nakikipagsanggunian sa masamang espiritu sa Endor” (1 Samuel 28:7). Domen ang “dumi,” mga bangkay na naiwang nabubulok sa parang, gaya ng sinasabi ng Jeremias 8:2 tungkol sa mga hindi nalibing.

Sina Oreb at Zeeb, na ang mga pangalan ay nangangahulugang ‘uwak’ at ‘lobo’, ang mga prinsipe ng Madian, pinatay sa “batuhan ni Oreb” at sa “pisaan ng ubas ni Zeeb” na ipinangalan sa kanila (Mga Hukom 7:25). Sina Zeba at Zalmuna ang mga hari nito, at si Gedeon mismo ang pumatay sa kanila nang matakot bumunot ng tabak ang kaniyang batang anak (Mga Hukom 8:20–21).

Ne'ot Elohim ang “mga tahanan ng Dios,” ang mga pastulan o pinanginginainan ng Diyos, ang salita ng Mga Awit 74:20: ang lupain mismo bilang ari-arian ng Diyos. Yarash ang pandiwa sa likod ng “na pinakaari,” ang pandiwa ng pananakop sa Deuteronomio, na nasa bibig ngayon ng mga nagnanais agawan ang Israel.

Galgal ang salitang Hebreo, ang gumugulong na bagay ng Mga Awit 77:18, malamang ang tuyong ulo ng dawag na nababali sa taglagas at gumugulong sa lupa; “ipoipong alabok” ang salin ng Ang Dating Biblia. Sa Isaias 17:13, hinahabol ang mga bansa “gaya ng ipoipong alabok sa harap ng bagyo.” Qash ang “dayami,” ang tuyong tangkay na naiiwan pagkatapos gumiik.

Ang apoy sa gubat at ang liyab na umaakyat sa gilid ng burol ay mga sunog sa tag-araw sa Silangan, kapag nasusunog ang tuyong kasukalan nang mas mabilis kaysa sa takbo ng tao. Lahat ang pandiwa ng pagtupok, magliyab, ang salitang nasa likod ng “nagniningas na tabak” na nagbabantay sa daan patungong Eden (Genesis 3:24).

Radaph ang “habulin,” humabol, gaya ng paghabol ng kaaway sa Mga Awit 71:11; ngayon, ang bagyo ang humahabol. Sa'ar ang “bagyo” at sufah ang “unos,” ang ipoipo na sinasabi ng Mga Kawikaan 10:25 na dumaraan at “nawawala ang masama.” Hangin, apoy at muling hangin ang nagsusunuran sa mga talatang 13 hanggang 15.

Qalon ang “kahihiyan” dito, kawalan ng karangalan, kabaligtaran ng kavod, kaluwalhatian; ang ulong itinaas sa talatang 2 ay nagtatapos na puno ng kahihiyan ang mukha. Dito at sa huling talata lamang lumilitaw ang pangalan ng tipan, pagkatapos ng mga talatang nakatuon lamang sa Diyos.

Apat na pandiwa ng pagkawasak ang magkakapatong, napahiya, nanglupaypay, nahiya at nalipol, at ade ad ang “magpakailan man,” hanggang sa walang katapusan. Bahal ang pandiwa ng panlulupaypay, biglaang takot, ang salitang ginamit nang ang mga kapatid ni Jose ay “nagugulumihanan sa kaniyang harap” (Genesis 45:3).

Isinusulat dito ng Ang Dating Biblia nang buo ang pangalan ng Diyos, “JEHOVA,” gaya rin sa Exodo 6:3, “sa pamamagitan ng aking pangalang Jehova.” Pinagsasama ng anyong ito ang mga katinig na YHWH at ang mga patinig ng Adonai, na binibigkas ng mga mambabasang Judio kapalit nito. Elyon ang “Kataastaasan,” ang titulo ng Mga Awit 82:6.