Ang malaking larawan
Nagbubukas ang 1 Timoteo 3 sa “This is a true saying, If a man desire the office of a bishop, he desireth a good work.”, nagbabago malapit sa talata 8 sa “Likewise must the deacons be grave, not doubletongued, not given to much wine, not…”, at nagtatapos sa “And without controversy great is the mystery of godliness: God was manifest in the…”. Sinusundan ng mga puntong ito ang sariling galaw ng kabanata mula simula hanggang wakas.
Kasulatan sa tabi ng buod
1 Timoteo · Bersiyong King James · 161 Timoteo 3:1-8
Mga talata 1–8: This is a true saying, If a man desire the office of a bishop, he…
Nagbubukas ang 1 Timoteo 3:1–8 sa “This is a true saying, If a man desire the office of a bishop, he desireth a good work.” at umaabot sa “Likewise must the deacons be grave, not doubletongued, not given to much wine, not greedy of…” sa huling talata. Binubuo ng galaw na iyon ang Sundan ang pangangatwiran, pagtutuwid, pagpapalakas ng loob, o patotoo sa gitnang bahagi ng 1 Timoteo.
Mas malalim na pag-aaral
Isang buong yunit ang 1 Timoteo 3:1–8. Nagbubukas ito sa “This is a true saying, If a man desire the office of a bishop, he desireth a good work.”, nagbabago malapit sa talata 4 sa “One that ruleth well his own house, having his children in subjection with all gravity;”, at umaabot sa “Likewise must the deacons be grave, not doubletongued, not given to much wine, not greedy of…”. Pinananatiling buo ng mga pang-ugnay, pahayag, dahilan, paghahambing, at utos ang pangangatwiran. Nagmumula ang lakas ng bawat tagubilin sa katotohanang sumusuporta rito. Bilang pagsusuri sa teksto, ang KJV na sanggunian ay may 0 palatandaan ng pananalita, 1 tanong, 1 paghahambing, at 1 talatang bumabanggit sa LORD o sa Diyos. Maaari ding ihambing ang mga ito sa mapagkakatiwalaang salin ng Bibliya sa Filipino.
Nauugnay ang bawat obserbasyon sa pokus ng aralin, Sundan ang pangangatwiran, pagtutuwid, pagpapalakas ng loob, o patotoo sa gitnang bahagi ng 1 Timoteo. May mga pahayag na tuwiran, may nabubuo mula sa ilang talata, at may dapat manatiling malinaw na interpretasyon.
Kabilang sa mga pangalang o salitang humahawak sa tagpo ang Not, God, Likewise, Moreover, One. Kasama sa wikang bilang ang one. Ang pinakamalapit na pagbabago sa gitna ay nasa talata 5: “(For if a man know not how to rule his own house, how shall he take care of the church of God?)” Tinutulungan tayo ng detalyeng ito na makita ang kaibahan ng simula at ng sumunod na pangyayari.
Pag-aaral sa bawat talata
- 1 Timothy 3:1
“This is a true saying, If a man desire the office of a bishop, he desireth a good work.” Kabilang sa mga natatanging salita sa linyang ito ang bishop, desire, desireth. Masusuri ang gawain nito sa sipi sa ugnayan nito sa mga talata 2.
- 1 Timothy 3:2
“A bishop then must be blameless, the husband of one wife, vigilant, sober, of good behaviour, given to hospitality…” Hindi mauunawaan ang utos sa pandiwa lamang. Ang tumatanggap, layunin, at lugar nito sa mas malaking tipan o pangangatwiran ang nagtatakda ng pananagutan.
- 1 Timothy 3:3
“Not given to wine, no striker, not greedy of filthy lucre; but patient, not a brawler, not covetous;” Ang pagbanggit sa Not ay nag-uugat sa salaysay sa tiyak na tao o lugar. Sundan kung saan bumabalik ang pangalan at ano ang nagbabago sa paligid nito.
- 1 Timothy 3:4
“One that ruleth well his own house, having his children in subjection with all gravity;” Ginagawang kongkreto ng bilang na one ang ulat. Bago tukuyin ang bigat nito, pansinin kung sinusukat nito ang oras, tao, layo, pag-uulit, o kabuuan.
- 1 Timothy 3:5
“(For if a man know not how to rule his own house, how shall he take care of the church of God?)” Pinababagal ng tanong ang sipi. Pansinin kung sino ang kailangang sumagot, ano ang ipinapalagay nito, at kung may tugon sa mga susunod na linya.
- 1 Timothy 3:6
“Not a novice, lest being lifted up with pride he fall into the condemnation of the devil.” Ang pagbanggit sa Not ay nag-uugat sa salaysay sa tiyak na tao o lugar. Sundan kung saan bumabalik ang pangalan at ano ang nagbabago sa paligid nito.
- 1 Timothy 3:7
“Moreover he must have a good report of them which are without; lest he fall into reproach and the snare of the devil.” Hindi mauunawaan ang utos sa pandiwa lamang. Ang tumatanggap, layunin, at lugar nito sa mas malaking tipan o pangangatwiran ang nagtatakda ng pananagutan.
- 1 Timothy 3:8
“Likewise must the deacons be grave, not doubletongued, not given to much wine, not greedy of filthy lucre;” Hindi mauunawaan ang utos sa pandiwa lamang. Ang tumatanggap, layunin, at lugar nito sa mas malaking tipan o pangangatwiran ang nagtatakda ng pananagutan.
1 Timoteo 3:1-8
Bersiyong King James1This is a true saying, If a man desire the office of a bishop, he desireth a good work.
2A bishop then must be blameless, the husband of one wife, vigilant, sober, of good behaviour, given to hospitality, apt to teach;
3Not given to wine, no striker, not greedy of filthy lucre; but patient, not a brawler, not covetous;
4One that ruleth well his own house, having his children in subjection with all gravity;
5(For if a man know not how to rule his own house, how shall he take care of the church of God?)
6Not a novice, lest being lifted up with pride he fall into the condemnation of the devil.
7Moreover he must have a good report of them which are without; lest he fall into reproach and the snare of the devil.
8Likewise must the deacons be grave, not doubletongued, not given to much wine, not greedy of filthy lucre;
1 Timoteo 3:9-16
Mga talata 9–16: Holding the mystery of the faith in a pure conscience.
Nagbubukas ang 1 Timoteo 3:9–16 sa “Holding the mystery of the faith in a pure conscience.” at umaabot sa “And without controversy great is the mystery of godliness: God was manifest in the flesh…” sa huling talata. Binubuo ng galaw na iyon ang Sundan ang pangangatwiran, pagtutuwid, pagpapalakas ng loob, o patotoo sa gitnang bahagi ng 1 Timoteo.
Mas malalim na pag-aaral
Isang buong yunit ang 1 Timoteo 3:9–16. Nagbubukas ito sa “Holding the mystery of the faith in a pure conscience.”, nagbabago malapit sa talata 12 sa “Let the deacons be the husbands of one wife, ruling their children and their own houses…”, at umaabot sa “And without controversy great is the mystery of godliness: God was manifest in the flesh…”. Pinananatiling buo ng mga pang-ugnay, pahayag, dahilan, paghahambing, at utos ang pangangatwiran. Nagmumula ang lakas ng bawat tagubilin sa katotohanang sumusuporta rito. Bilang pagsusuri sa teksto, ang KJV na sanggunian ay may 0 palatandaan ng pananalita, 0 tanong, 1 paghahambing, at 2 talatang bumabanggit sa LORD o sa Diyos. Maaari ding ihambing ang mga ito sa mapagkakatiwalaang salin ng Bibliya sa Filipino.
Nauugnay ang bawat obserbasyon sa pokus ng aralin, Sundan ang pangangatwiran, pagtutuwid, pagpapalakas ng loob, o patotoo sa gitnang bahagi ng 1 Timoteo. May mga pahayag na tuwiran, may nabubuo mula sa ilang talata, at may dapat manatiling malinaw na interpretasyon.
Kabilang sa mga pangalang o salitang humahawak sa tagpo ang God, Christ, Even, Gentiles, Holding, Jesus. Kasama sa wikang bilang ang one. Ang pinakamalapit na pagbabago sa gitna ay nasa talata 15: “But if I tarry long, that thou mayest know how thou oughtest to behave thyself in the house of God, which is the church of the…” Tinutulungan tayo ng detalyeng ito na makita ang kaibahan ng simula at ng sumunod na pangyayari.
Pag-aaral sa bawat talata
- 1 Timothy 3:9
“Holding the mystery of the faith in a pure conscience.” Ang pagbanggit sa Holding ay nag-uugat sa salaysay sa tiyak na tao o lugar. Sundan kung saan bumabalik ang pangalan at ano ang nagbabago sa paligid nito.
- 1 Timothy 3:10
“And let these also first be proved; then let them use the office of a deacon, being found blameless.” Kabilang sa mga natatanging salita sa linyang ito ang blameless, deacon, first. Masusuri ang gawain nito sa sipi sa ugnayan nito sa mga talata 9 at 11.
- 1 Timothy 3:11
“Even so must their wives be grave, not slanderers, sober, faithful in all things.” Hindi mauunawaan ang utos sa pandiwa lamang. Ang tumatanggap, layunin, at lugar nito sa mas malaking tipan o pangangatwiran ang nagtatakda ng pananagutan.
- 1 Timothy 3:12
“Let the deacons be the husbands of one wife, ruling their children and their own houses well.” Ginagawang kongkreto ng bilang na one ang ulat. Bago tukuyin ang bigat nito, pansinin kung sinusukat nito ang oras, tao, layo, pag-uulit, o kabuuan.
- 1 Timothy 3:13
“For they that have used the office of a deacon well purchase to themselves a good degree, and great boldness in the…” Nagbibigay ang linyang ito ng dahilan, bunga, o konklusyon. Dapat itong manatiling kaugnay ng pahayag o kilos na nagbibigay rito ng kahulugan.
- 1 Timothy 3:14
“These things write I unto thee, hoping to come unto thee shortly:” Kabilang sa mga natatanging salita sa linyang ito ang hoping, shortly, write. Masusuri ang gawain nito sa sipi sa ugnayan nito sa mga talata 13 at 15.
- 1 Timothy 3:15
“But if I tarry long, that thou mayest know how thou oughtest to behave thyself in the house of God, which is the…” Pinapangalanan ng talata ang God sa halip na iwanang walang pinagmulan ang kilos. Pansinin kung ipinagpapatuloy, sinasagot, o inihahambing ito ng susunod na linya.
- 1 Timothy 3:16
“And without controversy great is the mystery of godliness: God was manifest in the flesh, justified in the Spirit…” Ang pagbanggit sa Gentiles ay nag-uugat sa salaysay sa tiyak na tao o lugar. Sundan kung saan bumabalik ang pangalan at ano ang nagbabago sa paligid nito.
1 Timoteo 3:9-16
Bersiyong King James9Holding the mystery of the faith in a pure conscience.
10And let these also first be proved; then let them use the office of a deacon, being found blameless.
11Even so must their wives be grave, not slanderers, sober, faithful in all things.
12Let the deacons be the husbands of one wife, ruling their children and their own houses well.
13For they that have used the office of a deacon well purchase to themselves a good degree, and great boldness in the faith which is in Christ Jesus.
14These things write I unto thee, hoping to come unto thee shortly:
15But if I tarry long, that thou mayest know how thou oughtest to behave thyself in the house of God, which is the church of the living God, the pillar and ground of the truth.
16And without controversy great is the mystery of godliness: God was manifest in the flesh, justified in the Spirit, seen of angels, preached unto the Gentiles, believed on in the world, received up into glory.
Mga sanggunian para sa kabanatang ito
Magkahiwalay na sanggunian ang mapa ng kuwento at malalim na pagninilay kasama ng planong ito. Bawat isa ay may sariling pahina.
Gabay sa pagtuturo para sa mismong kabanata
Mula mismo sa kabanata ang mga panandang ito. Pinagdurugtong nila ang mapa ng kuwento sa Antas 1, pagsusuri sa Antas 2, at teksto ng Kasulatan sa iisang aralin.
Magsimula sa unang larawan ng kabanata
1 Timothy 3:1: “This is a true saying, If a man desire the office of a bishop, he desireth a good work.”
Maglaan ng oras sa punto ng pagbabago
1 Timothy 3:5: “(For if a man know not how to rule his own house, how shall he take care of the church of God?)”
Panatilihing nakikita ang landas ng mga salita
good, house, office, well, bishop, blameless
Obserbasyon at gabay sa pagtuturo
- Kilalanin ang mga tatanggap, suliranin, pangangatwiran, utos, at layuning pastoral.
- Sundan ang mga salitang nag-uugnay upang manatili ang pangungusap sa loob ng pangangatwiran.
- Ihiwalay ang pangkalahatang pahayag sa tagubiling hinubog ng natatanging kalagayan.
Unahin ang teksto
Kung saan nagkakaiba ang mga mambabasa
Nagsisimula ang buod sa sinasabi ng sipi at sa ugnayan ng mga bahagi nito. Hindi nito ipinapalagay na nalutas na ng isang denominasyon ang lahat ng tanong. Malinaw na tinutukoy kung ang konklusyon ay nakasalalay sa tradisyon, teoryang pampanitikan, o rekonstruksiyong pangkasaysayan.
Unang inihaharap ang tekstong KJV. Nilalagyan ng malinaw na pangalan ang mga interpretasyon, at ipinapakita lamang ang mga pagkakaiba kapag nakatutulong ang mga ito upang maunawaan kung bakit hindi palaging iisa ang sagot ng mga seryosong komunidad.
Diyos, siya, o yaong nahayag sa laman
1 Timothy 3:16. Mababasa sa KJV, “Diyos ay nahayag sa laman.” Gumagamit ang mas naunang mga saksing Griyego ng panghalip na karaniwang isinasaling “siya na nahayag sa laman,” habang “yaon” ang nasa ilang saksing Kanluranin. Maaaring mapagkamalan ang mga anyo sa mga manuskritong pinaikli ang mga sagradong pangalan.
Tumutukoy pa rin kay Cristo ang mas naunang pagbasa sa awit o pagpapahayag na sumusunod. Binabago ng variant kung gaano kadirektang tinatawag ng linyang ito na Diyos si Cristo, ngunit hindi nito inaalis ang pagpapahayag ng kanyang pagkakatawang-tao, pagpapatunay, pangangaral, pagtanggap, at kaluwalhatian.
Magkakaiba ang pananaw ng mga mambabasa sa anyong pinakamahusay na nagpapaliwanag sa kasaysayan ng manuskrito. Dapat pangalanan ng responsableng pag-aaral ang variant nang hindi ipinapahiwatig na isang pinagtatalunang salita ang bumubuhat sa buong pagpapahayag ng Kristiyanismo tungkol sa pagkakakilanlan ni Cristo.
Tingnan ang sanggunian: United States Conference of Catholic Bishops, 1 Timothy 3 and the note on verse 16 ↗ · Tingnan ang sanggunian: Bible.org, NET Bible textual note on 1 Timothy 3:16 ↗
Mga layunin sa pagkatuto
- Ilagay ang 1 Timoteo 3 sa loob ng 1 Timoteo 3 at ipaliwanag ang tungkulin nito sa 1 Timoteo.
- Ilarawan mula sa ebidensiya kung paano binubuo ng sipi ang pokus na ito: Sundan ang pangangatwiran, pagtutuwid, pagpapalakas ng loob, o patotoo sa gitnang bahagi ng 1 Timoteo..
- Ihiwalay ang tahasang pahayag, konklusyong suportado ng Kasulatan, at interpretasyon.
- Ipaliwanag kung paano ginagabayan ng uring liham ang responsableng pagbasa.
- Ihambing ang kaugnay na awit o video sa sipi at bumalik sa teksto para suriin ito.
- Bumuo ng personal at pampamayanang tugon na hindi lumalampas sa ebidensiya ng Kasulatan.
Paghahanda ng guro
- Basahin nang dalawang ulit ang 1 Timoteo 3, pati ang agad na nauuna at sumusunod dito.
- Balikan ang bahagi ng aklat: 1 Timoteo 3 (1 Timoteo 3).
- Markahan ang nagsasalita, kilos, nauulit na salita, utos, paghahambing, pangako, at bunga.
- Pakinggan o panoorin muna ang kaugnay na media at itala kung saan ito nagpapaikli, nagbibigay-kahulugan, o nagsasadula.
- Maghanda ng paraang makakasagot ang mga kalahok nang hindi sila pinipilit magbahagi ng personal na karanasan.
Pagsuri sa ebidensiya at interpretasyon
Tahasang pahayag
Magtala ng dalawang pahayag na tuwirang sinasabi ng 1 Timoteo 3 at banggitin ang mga talata.
Suportado ng Kasulatan
Bumuo ng konklusyon mula sa ilang bahagi ng 1 Timoteo 3. Ipaliwanag ang bawat hakbang.
Matibay na hinuha
Tukuyin ang konklusyong malapit na sumusunod sa teksto kahit hindi ito nakasaad sa iisang pangungusap.
Posible o tradisyonal na pagbasa
Kung may magkakaibang responsableng pagbasa, ipakita ang kaibahan at huwag itong ituring na katiyakan.
Hangganan
Huwag gawing konklusyon sa pagtuturo ang haka-haka.
Talakayan na may gabay sa sagot
1. Ano ang tuwirang sinasabi ng 1 Timoteo 3 tungkol sa Diyos, mga tao, o kalagayan?
Ipakita ang gabay ng guro
Magsimula sa mga salita at kilos sa sipi. Humingi ng eksaktong talata bago tanggapin ang konklusyon.
2. Paano binubuo ng sipi ang pokus na ito: Sundan ang pangangatwiran, pagtutuwid, pagpapalakas ng loob, o patotoo sa gitnang bahagi ng 1 Timoteo.?
Ipakita ang gabay ng guro
Sundan ang simula, pagbabago, at kinalabasan. Huwag umasa sa isang pangungusap kung may malinaw na pagkakasunod ang yunit.
3. Anong salita, kilos, paghahambing, o tugon ang nauulit, at ano ang tungkulin nito?
Ipakita ang gabay ng guro
Maaaring ipakita ng pag-uulit ang balangkas o diin, ngunit ipaliwanag ang kahulugan nito sa konteksto.
4. Paano nakatutulong ang yunit sa bahaging 1 Timoteo 3?
Ipakita ang gabay ng guro
Ihambing ang yunit sa nauuna at sumusunod dito sa parehong aklat.
5. Anong pag-iingat ang kailangan dahil sa uring liham?
Ipakita ang gabay ng guro
Sundan ang pangangatwiran sa pamamagitan ng mga pang-ugnay, suliranin, teolohikal na pahayag, utos, at layuning pastoral.
6. Anong tapat na tugon ang hinihingi nito sa isang tao at sa pamayanan?
Ipakita ang gabay ng guro
Bumuo ng tiyak at angkop na kilos. Huwag gawing utos ang paglalarawan kung walang ebidensiya.
Responsableng pagsasabuhay
Puso at gawi
Tukuyin ang paniniwala, hangarin, o gawing itinutuwid, pinatitibay, o inililihis ng 1 Timoteo 3.
Ugnayan at pamayanan
Bumuo ng kilos na mag-iingat sa dangal, katotohanan, katarungan, habag, o katapatan sa isang tunay na ugnayan.
Pagsamba at panalangin
Sumulat ng panalangin gamit ang mga salita at alalahanin ng sipi.
Paglilingkod at patotoo
Pumili ng nakikitang tugon para sa linggong ito at ng taong makakasama sa pananagutan.
Pag-angkop para sa tagapakinig
Mga bata
Gumamit ng maikling bahagi, mapa ng mga tao at kilos, at isang tiyak na tugon. Ipaliwanag muna ang mahihirap na salita.
Kabataan
Ipatukoy ang presyon, katapatan, kapangyarihan, at bunga. Payagang sumagot sa sulat nang hindi kailangang magbahagi sa lahat.
Matatanda
Magdagdag ng kontekstong pampanitikan at pangkasaysayan, ihambing ang responsableng pagbasa, at humingi ng ebidensiya sa bawat pahayag.
Iba-ibang edad
Pagpartnerin ang magkaibang edad, unahin ang obserbasyon bago interpretasyon, at magwakas sa sama-samang panalangin.
Online o sa tahanan
Ipadala nang maaga ang sipi, gamitin ang media bilang paghinto para magmasid, at tipunin ang sagot sa iisang dokumento.
Kumpletong 75-minutong daloy ng pagtuturo
Maaaring alisin ng grupong kulang sa oras ang pinalawak na talakayan, ngunit panatilihin ang pagbasa ng Kasulatan, pagsuri ng ebidensiya, at pangwakas na tugon.
Panimula
Ipakilala ang aklat, 1 Timoteo 3, uri, at pangunahing tanong. Ipaliwanag na susuriin sa teksto ang bawat konklusyon.
Buong pagbasa
Basahin nang malakas o tahimik ang yunit. Markahan ang nagsasalita, pag-uulit, utos, paghahambing, at pagbabago.
Pagbasa bawat bahagi
Sundan ang ginabayang mga bahagi. Ibuod ang bawat isa sa isang pangungusap at itala ang talatang sumusuporta rito.
Awit o video
Gumamit ng kaugnay na media. Ihambing ang diin at hindi nito isinama sa sipi.
Talakayang may ebidensiya
Gamitin ang mga tanong at humingi ng talata para sa bawat mahalagang sagot.
Pagsasabuhay
Bumuo ng personal at pampamayanang tugon. Iwasan ang pangako o utos na hindi itinatakda ng teksto.
Buod at panalangin
Kumpletuhin ng bawat isa ang isang pangungusap tungkol sa sipi. Manalangin gamit ang mga salita at alalahanin nito.
Pag-aaral gamit ang awit at video
Gamitin ang media pagkatapos basahin ang sipi. Maaaring magbigay-kahulugan, magpaikli, o magsadula ang awit o video, kaya ihambing ito sa Kasulatan.
- Bago: basahin ang eksaktong sipi at tukuyin ang pangunahing galaw nito.
- Habang ginagamit: pansinin kung aling mga salita, tao, pangyayari, o damdamin ang binibigyang-diin.
- Pagkatapos: tukuyin kung ano ang nilinaw, ano ang hindi isinama, at ano ang dapat suriin sa teksto.
