Ang malaking larawan
Nagbubukas ang Isaias 53 sa “Who hath believed our report? and to whom is the arm of the LORD revealed?”, nagbabago malapit sa talata 6 sa “All we like sheep have gone astray; we have turned every one to his own way; and the…”, at nagtatapos sa “Therefore will I divide him a portion with the great, and he shall divide the spoil with…”. Sinusundan ng mga puntong ito ang sariling galaw ng kabanata mula simula hanggang wakas.
Kasulatan sa tabi ng buod
Isaias · Bersiyong King James · 12Isaias 53:1-6
Mga talata 1–6: Who hath believed our report? and to whom is the arm of the LORD…
Nagbubukas ang Isaias 53:1–6 sa “Who hath believed our report? and to whom is the arm of the LORD revealed?” at umaabot sa “All we like sheep have gone astray; we have turned every one to his own way; and the LORD hath…” sa huling talata. Binubuo ng galaw na iyon ang Binubuo ang Isaias 53 sa pamamagitan ng sarili nitong mga tinig, kilos, pahayag, at bunga.
Mas malalim na pag-aaral
Isang buong yunit ang Isaias 53:1–6. Nagbubukas ito sa “Who hath believed our report? and to whom is the arm of the LORD revealed?”, nagbabago malapit sa talata 3 sa “He is despised and rejected of men; a man of sorrows, and acquainted with grief: and we hid…”, at umaabot sa “All we like sheep have gone astray; we have turned every one to his own way; and the LORD…”. Magkakaiba ang gawain ng paratang, babala, tawag na magbalik, hatol, at pag-asa. Ang unang tagapakinig ang gabay sa mga tanong tungkol sa susunod na katuparan. Bilang pagsusuri sa teksto, ang KJV na sanggunian ay may 0 palatandaan ng pananalita, 1 tanong, 1 paghahambing, at 3 talatang bumabanggit sa LORD o sa Diyos. Maaari ding ihambing ang mga ito sa mapagkakatiwalaang salin ng Bibliya sa Filipino.
Nauugnay ang bawat obserbasyon sa pokus ng aralin, Binubuo ang Isaias 53 sa pamamagitan ng sarili nitong mga tinig, kilos, pahayag, at bunga. May mga pahayag na tuwiran, may nabubuo mula sa ilang talata, at may dapat manatiling malinaw na interpretasyon.
Kabilang sa mga pangalang o salitang humahawak sa tagpo ang All, God, Surely. Kasama sa wikang bilang ang one. Ang pinakamalapit na pagbabago sa gitna ay nasa talata 1: “Who hath believed our report? and to whom is the arm of the LORD revealed?” Tinutulungan tayo ng detalyeng ito na makita ang kaibahan ng simula at ng sumunod na pangyayari.
Pag-aaral sa bawat talata
- Isaiah 53:1
“Who hath believed our report? and to whom is the arm of the LORD revealed?” Pinababagal ng tanong ang sipi. Pansinin kung sino ang kailangang sumagot, ano ang ipinapalagay nito, at kung may tugon sa mga susunod na linya.
- Isaiah 53:2
“For he shall grow up before him as a tender plant, and as a root out of a dry ground: he hath no form nor comeliness…” Nagbibigay ang linyang ito ng dahilan, bunga, o konklusyon. Dapat itong manatiling kaugnay ng pahayag o kilos na nagbibigay rito ng kahulugan.
- Isaiah 53:3
“He is despised and rejected of men; a man of sorrows, and acquainted with grief: and we hid as it were our faces from…” Kabilang sa mga natatanging salita sa linyang ito ang despised, acquainted, esteemed. Masusuri ang gawain nito sa sipi sa ugnayan nito sa mga talata 2 at 4.
- Isaiah 53:4
“Surely he hath borne our griefs, and carried our sorrows: yet we did esteem him stricken, smitten of God, and…” Ang pagbanggit sa Surely ay nag-uugat sa salaysay sa tiyak na tao o lugar. Sundan kung saan bumabalik ang pangalan at ano ang nagbabago sa paligid nito.
- Isaiah 53:5
“But he was wounded for our transgressions, he was bruised for our iniquities: the chastisement of our peace was upon…” Kabilang sa mga natatanging salita sa linyang ito ang bruised, chastisement, healed. Masusuri ang gawain nito sa sipi sa ugnayan nito sa mga talata 4 at 6.
- Isaiah 53:6
“All we like sheep have gone astray; we have turned every one to his own way; and the LORD hath laid on him the…” Ginagawang kongkreto ng bilang na one ang ulat. Bago tukuyin ang bigat nito, pansinin kung sinusukat nito ang oras, tao, layo, pag-uulit, o kabuuan.
Isaias 53:1-6
Bersiyong King James1Who hath believed our report? and to whom is the arm of the LORD revealed?
2For he shall grow up before him as a tender plant, and as a root out of a dry ground: he hath no form nor comeliness; and when we shall see him, there is no beauty that we should desire him.
3He is despised and rejected of men; a man of sorrows, and acquainted with grief: and we hid as it were our faces from him; he was despised, and we esteemed him not.
4Surely he hath borne our griefs, and carried our sorrows: yet we did esteem him stricken, smitten of God, and afflicted.
5But he was wounded for our transgressions, he was bruised for our iniquities: the chastisement of our peace was upon him; and with his stripes we are healed.
6All we like sheep have gone astray; we have turned every one to his own way; and the LORD hath laid on him the iniquity of us all.
Isaias 53:7-12
Mga talata 7–12: He was oppressed, and he was afflicted, yet he opened not his mouth: he…
Nagbubukas ang Isaias 53:7–12 sa “He was oppressed, and he was afflicted, yet he opened not his mouth: he is brought as a lamb to…” at umaabot sa “Therefore will I divide him a portion with the great, and he shall divide the spoil with the…” sa huling talata. Binubuo ng galaw na iyon ang Binubuo ang Isaias 53 sa pamamagitan ng sarili nitong mga tinig, kilos, pahayag, at bunga.
Mas malalim na pag-aaral
Isang buong yunit ang Isaias 53:7–12. Nagbubukas ito sa “He was oppressed, and he was afflicted, yet he opened not his mouth: he is brought as a lamb…”, nagbabago malapit sa talata 9 sa “And he made his grave with the wicked, and with the rich in his death; because he had done…”, at umaabot sa “Therefore will I divide him a portion with the great, and he shall divide the spoil with the…”. Magkakaiba ang gawain ng paratang, babala, tawag na magbalik, hatol, at pag-asa. Ang unang tagapakinig ang gabay sa mga tanong tungkol sa susunod na katuparan. Bilang pagsusuri sa teksto, ang KJV na sanggunian ay may 0 palatandaan ng pananalita, 1 tanong, 1 paghahambing, at 1 talatang bumabanggit sa LORD o sa Diyos. Maaari ding ihambing ang mga ito sa mapagkakatiwalaang salin ng Bibliya sa Filipino.
Nauugnay ang bawat obserbasyon sa pokus ng aralin, Binubuo ang Isaias 53 sa pamamagitan ng sarili nitong mga tinig, kilos, pahayag, at bunga. May mga pahayag na tuwiran, may nabubuo mula sa ilang talata, at may dapat manatiling malinaw na interpretasyon.
Kabilang sa mga pangalang o salitang humahawak sa tagpo ang Yet. Ang pinakamalapit na pagbabago sa gitna ay nasa talata 8: “He was taken from prison and from judgment: and who shall declare his generation? for he was cut off out of the land of the…” Tinutulungan tayo ng detalyeng ito na makita ang kaibahan ng simula at ng sumunod na pangyayari.
Pag-aaral sa bawat talata
- Isaiah 53:7
“He was oppressed, and he was afflicted, yet he opened not his mouth: he is brought as a lamb to the slaughter, and as…” Kabilang sa mga natatanging salita sa linyang ito ang mouth, afflicted, dumb. Masusuri ang gawain nito sa sipi sa ugnayan nito sa mga talata 8.
- Isaiah 53:8
“He was taken from prison and from judgment: and who shall declare his generation? for he was cut off out of the land…” Pinababagal ng tanong ang sipi. Pansinin kung sino ang kailangang sumagot, ano ang ipinapalagay nito, at kung may tugon sa mga susunod na linya.
- Isaiah 53:9
“And he made his grave with the wicked, and with the rich in his death; because he had done no violence, neither was…” Kabilang sa mga natatanging salita sa linyang ito ang death, deceit, grave. Masusuri ang gawain nito sa sipi sa ugnayan nito sa mga talata 8 at 10.
- Isaiah 53:10
“Yet it pleased the LORD to bruise him; he hath put him to grief: when thou shalt make his soul an offering for sin, he…” Hindi mauunawaan ang utos sa pandiwa lamang. Ang tumatanggap, layunin, at lugar nito sa mas malaking tipan o pangangatwiran ang nagtatakda ng pananagutan.
- Isaiah 53:11
“He shall see of the travail of his soul, and shall be satisfied: by his knowledge shall my righteous servant justify…” Hindi mauunawaan ang utos sa pandiwa lamang. Ang tumatanggap, layunin, at lugar nito sa mas malaking tipan o pangangatwiran ang nagtatakda ng pananagutan.
- Isaiah 53:12
“Therefore will I divide him a portion with the great, and he shall divide the spoil with the strong; because he hath…” Nagbibigay ang linyang ito ng dahilan, bunga, o konklusyon. Dapat itong manatiling kaugnay ng pahayag o kilos na nagbibigay rito ng kahulugan.
Isaias 53:7-12
Bersiyong King James7He was oppressed, and he was afflicted, yet he opened not his mouth: he is brought as a lamb to the slaughter, and as a sheep before her shearers is dumb, so he openeth not his mouth.
8He was taken from prison and from judgment: and who shall declare his generation? for he was cut off out of the land of the living: for the transgression of my people was he stricken.
9And he made his grave with the wicked, and with the rich in his death; because he had done no violence, neither was any deceit in his mouth.
10Yet it pleased the LORD to bruise him; he hath put him to grief: when thou shalt make his soul an offering for sin, he shall see his seed, he shall prolong his days, and the pleasure of the LORD shall prosper in his hand.
11He shall see of the travail of his soul, and shall be satisfied: by his knowledge shall my righteous servant justify many; for he shall bear their iniquities.
12Therefore will I divide him a portion with the great, and he shall divide the spoil with the strong; because he hath poured out his soul unto death: and he was numbered with the transgressors; and he bare the sin of many, and made intercession for the transgressors.
Mga sanggunian para sa kabanatang ito
Magkahiwalay na sanggunian ang mapa ng kuwento at malalim na pagninilay kasama ng planong ito. Bawat isa ay may sariling pahina.
Gabay sa pagtuturo para sa mismong kabanata
Mula mismo sa kabanata ang mga panandang ito. Pinagdurugtong nila ang mapa ng kuwento sa Antas 1, pagsusuri sa Antas 2, at teksto ng Kasulatan sa iisang aralin.
Magsimula sa unang larawan ng kabanata
Isaiah 53:1: “Who hath believed our report? and to whom is the arm of the LORD revealed?”
Maglaan ng oras sa punto ng pagbabago
Isaiah 53:5: “But he was wounded for our transgressions, he was bruised for our iniquities: the chastisement of our peace was upon him; and with his stripes we are…”
Panatilihing nakikita ang landas ng mga salita
LORD, mouth, soul, afflicted, death, despised
Obserbasyon at gabay sa pagtuturo
- Kilalanin ang krisis sa kasaysayan, paglabag sa tipan, babala, at pag-asa.
- Ihiwalay ang unang tagapakinig ng propeta sa mga ugnay na makikita sa susunod na Kasulatan.
- Huwag gawing tiyak na katuparan ang kasalukuyang balita kung walang ebidensya sa teksto.
Unahin ang teksto
Kung saan nagkakaiba ang mga mambabasa
Nagsisimula ang buod sa sinasabi ng sipi at sa ugnayan ng mga bahagi nito. Hindi nito ipinapalagay na nalutas na ng isang denominasyon ang lahat ng tanong. Malinaw na tinutukoy kung ang konklusyon ay nakasalalay sa tradisyon, teoryang pampanitikan, o rekonstruksiyong pangkasaysayan.
Unang inihaharap ang tekstong KJV. Nilalagyan ng malinaw na pangalan ang mga interpretasyon, at ipinapakita lamang ang mga pagkakaiba kapag nakatutulong ang mga ito upang maunawaan kung bakit hindi palaging iisa ang sagot ng mga seryosong komunidad.
Inihahanda pa ang paghahambing ng mga interpretasyon para sa kabanatang ito. Habang wala pa ang mga nasuring tala, malinaw na pinaghihiwalay ng pahinang ito ang teksto ng KJV, buod, at aplikasyon nang hindi sinasabing nagkakasundo ang lahat ng responsableng mambabasa sa bawat tanong.
Mga layunin sa pagkatuto
- Ilagay ang Isaias 53 sa loob ng Isaias 53 at ipaliwanag ang tungkulin nito sa Isaias.
- Ilarawan mula sa ebidensiya kung paano binubuo ng sipi ang pokus na ito: Binubuo ang Isaias 53 sa pamamagitan ng sarili nitong mga tinig, kilos, pahayag, at bunga.
- Ihiwalay ang tahasang pahayag, konklusyong suportado ng Kasulatan, at interpretasyon.
- Ipaliwanag kung paano ginagabayan ng uring propesiya ang responsableng pagbasa.
- Ihambing ang kaugnay na awit o video sa sipi at bumalik sa teksto para suriin ito.
- Bumuo ng personal at pampamayanang tugon na hindi lumalampas sa ebidensiya ng Kasulatan.
Paghahanda ng guro
- Basahin nang dalawang ulit ang Isaias 53, pati ang agad na nauuna at sumusunod dito.
- Balikan ang bahagi ng aklat: Isaias 53 (Isaias 53).
- Markahan ang nagsasalita, kilos, nauulit na salita, utos, paghahambing, pangako, at bunga.
- Pakinggan o panoorin muna ang kaugnay na media at itala kung saan ito nagpapaikli, nagbibigay-kahulugan, o nagsasadula.
- Maghanda ng paraang makakasagot ang mga kalahok nang hindi sila pinipilit magbahagi ng personal na karanasan.
Pagsuri sa ebidensiya at interpretasyon
Tahasang pahayag
Magtala ng dalawang pahayag na tuwirang sinasabi ng Isaias 53 at banggitin ang mga talata.
Suportado ng Kasulatan
Bumuo ng konklusyon mula sa ilang bahagi ng Isaias 53. Ipaliwanag ang bawat hakbang.
Matibay na hinuha
Tukuyin ang konklusyong malapit na sumusunod sa teksto kahit hindi ito nakasaad sa iisang pangungusap.
Posible o tradisyonal na pagbasa
Kung may magkakaibang responsableng pagbasa, ipakita ang kaibahan at huwag itong ituring na katiyakan.
Hangganan
Huwag gawing konklusyon sa pagtuturo ang haka-haka.
Talakayan na may gabay sa sagot
1. Ano ang tuwirang sinasabi ng Isaias 53 tungkol sa Diyos, mga tao, o kalagayan?
Ipakita ang gabay ng guro
Magsimula sa mga salita at kilos sa sipi. Humingi ng eksaktong talata bago tanggapin ang konklusyon.
2. Paano binubuo ng sipi ang pokus na ito: Binubuo ang Isaias 53 sa pamamagitan ng sarili nitong mga tinig, kilos, pahayag, at bunga?
Ipakita ang gabay ng guro
Sundan ang simula, pagbabago, at kinalabasan. Huwag umasa sa isang pangungusap kung may malinaw na pagkakasunod ang yunit.
3. Anong salita, kilos, paghahambing, o tugon ang nauulit, at ano ang tungkulin nito?
Ipakita ang gabay ng guro
Maaaring ipakita ng pag-uulit ang balangkas o diin, ngunit ipaliwanag ang kahulugan nito sa konteksto.
4. Paano nakatutulong ang yunit sa bahaging Isaias 53?
Ipakita ang gabay ng guro
Ihambing ang yunit sa nauuna at sumusunod dito sa parehong aklat.
5. Anong pag-iingat ang kailangan dahil sa uring propesiya?
Ipakita ang gabay ng guro
Tukuyin ang unang tagapakinig, krisis sa kasaysayan, paratang sa tipan, babala, panawagang magbalik, at pag-asa bago talakayin ang susunod na katuparan.
6. Anong tapat na tugon ang hinihingi nito sa isang tao at sa pamayanan?
Ipakita ang gabay ng guro
Bumuo ng tiyak at angkop na kilos. Huwag gawing utos ang paglalarawan kung walang ebidensiya.
Responsableng pagsasabuhay
Puso at gawi
Tukuyin ang paniniwala, hangarin, o gawing itinutuwid, pinatitibay, o inililihis ng Isaias 53.
Ugnayan at pamayanan
Bumuo ng kilos na mag-iingat sa dangal, katotohanan, katarungan, habag, o katapatan sa isang tunay na ugnayan.
Pagsamba at panalangin
Sumulat ng panalangin gamit ang mga salita at alalahanin ng sipi.
Paglilingkod at patotoo
Pumili ng nakikitang tugon para sa linggong ito at ng taong makakasama sa pananagutan.
Pag-angkop para sa tagapakinig
Mga bata
Gumamit ng maikling bahagi, mapa ng mga tao at kilos, at isang tiyak na tugon. Ipaliwanag muna ang mahihirap na salita.
Kabataan
Ipatukoy ang presyon, katapatan, kapangyarihan, at bunga. Payagang sumagot sa sulat nang hindi kailangang magbahagi sa lahat.
Matatanda
Magdagdag ng kontekstong pampanitikan at pangkasaysayan, ihambing ang responsableng pagbasa, at humingi ng ebidensiya sa bawat pahayag.
Iba-ibang edad
Pagpartnerin ang magkaibang edad, unahin ang obserbasyon bago interpretasyon, at magwakas sa sama-samang panalangin.
Online o sa tahanan
Ipadala nang maaga ang sipi, gamitin ang media bilang paghinto para magmasid, at tipunin ang sagot sa iisang dokumento.
Kumpletong 75-minutong daloy ng pagtuturo
Maaaring alisin ng grupong kulang sa oras ang pinalawak na talakayan, ngunit panatilihin ang pagbasa ng Kasulatan, pagsuri ng ebidensiya, at pangwakas na tugon.
Panimula
Ipakilala ang aklat, Isaias 53, uri, at pangunahing tanong. Ipaliwanag na susuriin sa teksto ang bawat konklusyon.
Buong pagbasa
Basahin nang malakas o tahimik ang yunit. Markahan ang nagsasalita, pag-uulit, utos, paghahambing, at pagbabago.
Pagbasa bawat bahagi
Sundan ang ginabayang mga bahagi. Ibuod ang bawat isa sa isang pangungusap at itala ang talatang sumusuporta rito.
Awit o video
Gumamit ng kaugnay na media. Ihambing ang diin at hindi nito isinama sa sipi.
Talakayang may ebidensiya
Gamitin ang mga tanong at humingi ng talata para sa bawat mahalagang sagot.
Pagsasabuhay
Bumuo ng personal at pampamayanang tugon. Iwasan ang pangako o utos na hindi itinatakda ng teksto.
Buod at panalangin
Kumpletuhin ng bawat isa ang isang pangungusap tungkol sa sipi. Manalangin gamit ang mga salita at alalahanin nito.
Pag-aaral gamit ang awit at video
Gamitin ang media pagkatapos basahin ang sipi. Maaaring magbigay-kahulugan, magpaikli, o magsadula ang awit o video, kaya ihambing ito sa Kasulatan.
- Bago: basahin ang eksaktong sipi at tukuyin ang pangunahing galaw nito.
- Habang ginagamit: pansinin kung aling mga salita, tao, pangyayari, o damdamin ang binibigyang-diin.
- Pagkatapos: tukuyin kung ano ang nilinaw, ano ang hindi isinama, at ano ang dapat suriin sa teksto.