Katapatan bago magsimula ang mga pagkawala

Walang ninuno, walang hari at walang petsa; lupain lamang ang binanggit. Iniuugnay ang Uz sa Edom sa Mga Panaghoy 4:21, kaya hindi Israelita si Job. Sa Hebreo, ang “humihiwalay sa kasamaan” ay simpleng paglihis o pagtalikod sa masama. Ang apat na katangiang nakalista rito ay inuulit ng Dios mismo, salita por salita, sa talatang 8 at muli sa 2:3.

Pito at tatlo ay sampu, at kapwa bilang ay may dalang diwa ng kapunuan. Bumabalik ang ganito ring bilang ng pitong anak na lalake at tatlong anak na babae sa 42:13, kung saan ang mga anak na babae, na walang pangalan dito, ay binigyan ng pangalan at ng mana.

Sumusunod ang mga kawan sa parehong pito at tatlo ng mga anak, at tig-limang daan ang mga hayop na pantrabaho. Ang magkatuwang ay isang pares, kaya sanlibong baka ang humihila ng araro. Ang “mga anak ng silanganan”, bene qedem, ay ang mga bayan sa kabila ng Jordan na tanyag sa karunungan (1 Mga Hari 4:30). Sa 42:12, eksaktong dinoble ang bawat bilang na ito.

Maaaring ang “kanikaniyang kaarawan” ay ang araw ng kapanganakan ng bawat anak, sapagkat sa 3:1 sinumpa ni Job ang “kaniyang kaarawan” sa ganitong diwa. May iba namang bumabasa rito ng lingguhang ikot, isang araw para sa bawat isa sa pitong magkakapatid. Ang pagpapatawag ng mga kapatid na lalake sa kanilang mga kapatid na babae ay maliit na larawan ng sambahayang panatag sa isa't isa.

Ang “pinapagbanal sila” ay pagpapatawag sa kanila upang maghanda ayon sa rituwal, gaya ng paglilinis ng Israel bago ang Sinai (Exodo 19:10). Kumikilos si Job bilang saserdote ng kaniyang pamilya, gaya ng mga patriarka bago pa nagkaroon ng tabernakulo. Ang salitang Hebreo sa likod ng “itinakuwil” ay barak, pagpalain, isang pag-iwas ng mga eskriba upang hindi maisulat ang pagsumpa sa Dios; bumabalik ito sa 1:11, 2:5 at 2:9.

Mga nilalang sa langit ang “mga anak ng Dios”, ang kapulungan ding naghihiyawan sa galak sa paglikha sa 38:7. May pantukoy ang Satanas sa Hebreo, hassatan, ang kalaban o tagapagsakdal, isang titulo at hindi personal na pangalan. Ang “magsiharap” ay pandiwang ginagamit sa mga kagawad ng korte na tumatayo sa harap ng hari.

Nagtatanong ang Panginoon kung saan siya nanggaling, gaya ng pagtatanong niya kay Adan sa halamanan, hindi upang may malaman kundi upang hingan siya ng ulat. Ang pandiwa para sa pagpaparoo't parito ay ginagamit din sa mga mata ng Panginoon na lumilibot sa buong lupa (2 Mga Cronica 16:9); naglilibot ang kalaban na parang tagasiyasat.

Ang Dios ang unang bumanggit sa pangalan ni Job, hindi si Satanas. Ang tanong ng Panginoon ay, sa Hebreo, kung inilagak ba ni Satanas ang kaniyang puso kay Job; iyan ang “pinansin”. Ang “aking lingkod” ay titulong ibinigay kay Abraham, kay Moises at kay David, at gagamitin pa ito ng Dios kay Job nang apat na beses sa 42:7–8, pagkatapos ng lahat ng pagtatalo.

Iisang salitang Hebreo ang pinag-iikutan ng buong aklat: hinnam, ang “walang kabuluhan”, ibig sabihin ay libre, walang kapalit. Hindi sinasabing masama si Job; ang paratang ay binabayaran siya. Sa 2:3, ibabalik ng Dios ang salita ring ito: nilugmok si Job “ng walang kadahilanan”, hinnam.

Larawan ng pag-iingat ang bakod, larawang babaligtarin ni Job pagdating ng panahon. Sa 3:23 nagrereklamo siya tungkol sa taong “kinulong ng Dios”, mula sa parehong ugat: ang bakod na nag-ilag sa kapahamakan ay parang kulungan na ngayon. Ang “dumami” ay literal na “bumugso”, kumalat sa lupain na parang tubig.

Ang unang hiling ay limitado sa “lahat niyang tinatangkilik”. Ang “ng mukhaan” ay hayagan, kasalungat ng lihim na pagtakuwil sa puso na kinatakutan ni Job sa kaniyang mga anak sa talatang 5. Putol na panunumpa ang anyo ng pangungusap sa Hebreo, “kung hindi ka niya itatakuwil”, at hindi na binigkas ang kahihinatnan.

Literal na “lahat ng kaniya ay nasa iyong kamay”, tugon sa paghiling sa nakaraang talata na pagbuhatan siya ng kamay. Iginuhit ang hangganan sa paligid ng katawan ni Job mismo. Pagkatapos ay umalis si Satanas, at matapos ang ikalawang kabanata ay hindi na siya lilitaw pa; hindi rin siya binanggit sa wakas sa kabanata 42.

Inuulit ng “isang araw” ang pasimula ng talatang 6, kaya ang isang araw sa langit ay tinatapatan ng isang araw sa lupa. Nasa bahay ng panganay ang piging. Kung sa panganay nagsimula ang ikot ng talatang 4, tatama ang dagok sa simula ng bagong ikot, kasunod mismo ng mga handog ni Job. Hinuha lamang iyon, na ginawa ng ilang sinaunang Judiong mambabasa.

Nagsisimula ang sugo sa isang tagpo ng kapayapaan: mga bakang nag-aararo at mga asnong nanginginain sa tabi nila. Inilalagay ng pag-aararo ang sakuna sa panahon ng paggawa sa bukid. Ang salitang Hebreo para sa sugo, malak, ay siya ring salitang ginagamit para sa anghel.

Ang mga Sabeo ay taga-Sheba, mga bayang Arabe mula sa timog, na muling lilitaw sa 6:19 bilang mga pulutong ng mangangalakal. Ang “talim ng tabak” ay literal na “bibig ng tabak”, ang patalim na lumalamon. Ito ang una sa apat na ulit ng pangungusap ng nakaligtas.

Malamang na kidlat ang “apoy ng Dios”, bagaman ipinaaalala ng pananalita ang apoy ng Panginoon sa Carmelo (1 Mga Hari 18:38). Ang pitong libong tupa sa talatang 3 ang pinakamalaking pag-aari, at naglaho ang mga ito sa iisang dagok kasama ng kanilang mga pastol.

Mga mandarambong sa ilang ang mga Caldeong ito, hindi pa ang imperyong Babilonia na darating sa kalaunan. Karaniwang paraan ng pagkubkob sa isang kampo ang tatlong pulutong, ang taktikang ginamit nina Gedeon at Saul (Mga Hukom 7:16, 1 Samuel 11:11). Mula sa timog at sa hilaga dumating ang mga paglusob, sakunang nagmumula sa bawat panig.

Halos eksaktong inuulit ng ikaapat na sugo ang talatang 13 bago ibalita ang nangyari, kaya naririnig muna ni Job kung nasaan ang mga anak bago niya marinig ang sinapit nila. Ang alak sa hapag ng panganay ang huling sulyap sa kanila habang buhay pa.

Ang hanging humampas sa apat na sulok nang sabay-sabay ay nagpapahiwatig ng ipu-ipong mula sa disyerto. Ang apoy mula sa langit at ang hangin mula sa ilang ang ngayo'y nakapalibot sa mga paglusob ng tao. Ang salitang Hebreo sa likod ng “mga binata”, nearim, ay maaaring tumukoy sa mga kabataan sa pangkalahatan, at malinaw na kabilang sa mga namatay ang mga anak na babae.

Ang balabal, meil, ay kasuutan ng mga taong may katayuan, gaya ng isinuot ni Samuel at ni Jonathan. Kaugalian ng pagluluksa ang pag-ahit ng ulo (Jeremias 7:29), bagay na ipinagbawal sa mga saserdote ng Israel, at nakatayo si Job sa labas ng kautusan ng Israel. Ang “sumamba” ay literal na pagyuko hanggang lupa, ang huli sa limang mabilis na pandiwa.

Magkatapat ang bahay-bata ng ina at ang lupa, gaya sa Mga Awit 139:15 at Mangangaral 5:15, kaya ang “babalik ako roon” ay pagbabalik sa lupa. Tatlong ulit tinawag ni Job ang Dios dito sa pangalan ng tipan, ang Panginoon; sa mahahabang talumpating darating ay halos hindi na niya ito gagamitin.

Ang salitang nasa likod ng “mangmang” ay tiflah, bagay na hindi angkop o walang lasa, mula sa ugat na tumutukoy sa pagkaing walang asin na gagamitin mismo ni Job sa 6:6. Eksaktong tumutugma ang hatol sa mga kondisyon ng hamon: hinulaan ni Satanas na may pagtakuwil, at walang dumating.