Ang malaking larawan
Nagbubukas ang Isaias 15 sa “The burden of Moab. Because in the night Ar of Moab is laid waste, and brought to…”, nagbabago malapit sa talata 5 sa “My heart shall cry out for Moab; his fugitives shall flee unto Zoar, an heifer of three…”, at nagtatapos sa “For the waters of Dimon shall be full of blood: for I will bring more upon Dimon, lions…”. Sinusundan ng mga puntong ito ang sariling galaw ng kabanata mula simula hanggang wakas.
Kasulatan sa tabi ng buod
Isaias · Bersiyong King James · 9Isaias 15:1-5
Mga talata 1–5: The burden of Moab. Because in the night Ar of Moab is laid waste, and…
Nagbubukas ang Isaias 15:1–5 sa “The burden of Moab. Because in the night Ar of Moab is laid waste, and brought to silence…” at umaabot sa “My heart shall cry out for Moab; his fugitives shall flee unto Zoar, an heifer of three years…” sa huling talata. Binubuo ng galaw na iyon ang Binubuo ang Isaias 15 sa pamamagitan ng sarili nitong mga tinig, kilos, pahayag, at bunga.
Mas malalim na pag-aaral
Isang buong yunit ang Isaias 15:1–5. Nagbubukas ito sa “The burden of Moab. Because in the night Ar of Moab is laid waste, and brought to silence…”, nagbabago malapit sa talata 3 sa “In their streets they shall gird themselves with sackcloth: on the tops of their houses, and…”, at umaabot sa “My heart shall cry out for Moab; his fugitives shall flee unto Zoar, an heifer of three…”. Magkakaiba ang gawain ng paratang, babala, tawag na magbalik, hatol, at pag-asa. Ang unang tagapakinig ang gabay sa mga tanong tungkol sa susunod na katuparan. Bilang pagsusuri sa teksto, ang KJV na sanggunian ay may 0 palatandaan ng pananalita, 0 tanong, 0 paghahambing, at 0 talatang bumabanggit sa LORD o sa Diyos. Maaari ding ihambing ang mga ito sa mapagkakatiwalaang salin ng Bibliya sa Filipino.
Nauugnay ang bawat obserbasyon sa pokus ng aralin, Binubuo ang Isaias 15 sa pamamagitan ng sarili nitong mga tinig, kilos, pahayag, at bunga. May mga pahayag na tuwiran, may nabubuo mula sa ilang talata, at may dapat manatiling malinaw na interpretasyon.
Kabilang sa mga pangalang o salitang humahawak sa tagpo ang Moab, Bajith, Because, Dibon, Elealeh, Heshbon. Kasama sa wikang bilang ang one, three. Ang pinakamalapit na pagbabago sa gitna ay nasa talata 3: “In their streets they shall gird themselves with sackcloth: on the tops of their houses, and in their streets, every one shall…” Tinutulungan tayo ng detalyeng ito na makita ang kaibahan ng simula at ng sumunod na pangyayari.
Pag-aaral sa bawat talata
- Isaiah 15:1
“The burden of Moab. Because in the night Ar of Moab is laid waste, and brought to silence; because in the night Kir of…” Ang pagbanggit sa Moab at Because ay nag-uugat sa salaysay sa tiyak na tao o lugar. Sundan kung saan bumabalik ang pangalan at ano ang nagbabago sa paligid nito.
- Isaiah 15:2
“He is gone up to Bajith, and to Dibon, the high places, to weep: Moab shall howl over Nebo, and over Medeba: on all…” Hindi mauunawaan ang utos sa pandiwa lamang. Ang tumatanggap, layunin, at lugar nito sa mas malaking tipan o pangangatwiran ang nagtatakda ng pananagutan.
- Isaiah 15:3
“In their streets they shall gird themselves with sackcloth: on the tops of their houses, and in their streets, every…” Hindi mauunawaan ang utos sa pandiwa lamang. Ang tumatanggap, layunin, at lugar nito sa mas malaking tipan o pangangatwiran ang nagtatakda ng pananagutan.
- Isaiah 15:4
“And Heshbon shall cry, and Elealeh: their voice shall be heard even unto Jahaz: therefore the armed soldiers of Moab…” Hindi mauunawaan ang utos sa pandiwa lamang. Ang tumatanggap, layunin, at lugar nito sa mas malaking tipan o pangangatwiran ang nagtatakda ng pananagutan.
- Isaiah 15:5
“My heart shall cry out for Moab; his fugitives shall flee unto Zoar, an heifer of three years old: for by the mounting…” Hindi mauunawaan ang utos sa pandiwa lamang. Ang tumatanggap, layunin, at lugar nito sa mas malaking tipan o pangangatwiran ang nagtatakda ng pananagutan.
Isaias 15:1-5
Bersiyong King James1The burden of Moab. Because in the night Ar of Moab is laid waste, and brought to silence; because in the night Kir of Moab is laid waste, and brought to silence;
2He is gone up to Bajith, and to Dibon, the high places, to weep: Moab shall howl over Nebo, and over Medeba: on all their heads shall be baldness, and every beard cut off.
3In their streets they shall gird themselves with sackcloth: on the tops of their houses, and in their streets, every one shall howl, weeping abundantly.
4And Heshbon shall cry, and Elealeh: their voice shall be heard even unto Jahaz: therefore the armed soldiers of Moab shall cry out; his life shall be grievous unto him.
5My heart shall cry out for Moab; his fugitives shall flee unto Zoar, an heifer of three years old: for by the mounting up of Luhith with weeping shall they go it up; for in the way of Horonaim they shall raise up a cry of destruction.
Isaias 15:6-9
Mga talata 6–9: For the waters of Nimrim shall be desolate: for the hay is withered…
Nagbubukas ang Isaias 15:6–9 sa “For the waters of Nimrim shall be desolate: for the hay is withered away, the grass faileth…” at umaabot sa “For the waters of Dimon shall be full of blood: for I will bring more upon Dimon, lions upon him…” sa huling talata. Binubuo ng galaw na iyon ang Binubuo ang Isaias 15 sa pamamagitan ng sarili nitong mga tinig, kilos, pahayag, at bunga.
Mas malalim na pag-aaral
Isang buong yunit ang Isaias 15:6–9. Nagbubukas ito sa “For the waters of Nimrim shall be desolate: for the hay is withered away, the grass faileth…”, nagbabago malapit sa talata 7 sa “Therefore the abundance they have gotten, and that which they have laid up, shall they carry…”, at umaabot sa “For the waters of Dimon shall be full of blood: for I will bring more upon Dimon, lions upon…”. Magkakaiba ang gawain ng paratang, babala, tawag na magbalik, hatol, at pag-asa. Ang unang tagapakinig ang gabay sa mga tanong tungkol sa susunod na katuparan. Bilang pagsusuri sa teksto, ang KJV na sanggunian ay may 0 palatandaan ng pananalita, 0 tanong, 0 paghahambing, at 0 talatang bumabanggit sa LORD o sa Diyos. Maaari ding ihambing ang mga ito sa mapagkakatiwalaang salin ng Bibliya sa Filipino.
Nauugnay ang bawat obserbasyon sa pokus ng aralin, Binubuo ang Isaias 15 sa pamamagitan ng sarili nitong mga tinig, kilos, pahayag, at bunga. May mga pahayag na tuwiran, may nabubuo mula sa ilang talata, at may dapat manatiling malinaw na interpretasyon.
Kabilang sa mga pangalang o salitang humahawak sa tagpo ang Dimon, Moab, Beer, Eglaim, Nimrim. Ang pinakamalapit na pagbabago sa gitna ay nasa talata 7: “Therefore the abundance they have gotten, and that which they have laid up, shall they carry away to the brook of the willows.” Tinutulungan tayo ng detalyeng ito na makita ang kaibahan ng simula at ng sumunod na pangyayari.
Pag-aaral sa bawat talata
- Isaiah 15:6
“For the waters of Nimrim shall be desolate: for the hay is withered away, the grass faileth, there is no green thing.” Nagbibigay ang linyang ito ng dahilan, bunga, o konklusyon. Dapat itong manatiling kaugnay ng pahayag o kilos na nagbibigay rito ng kahulugan.
- Isaiah 15:7
“Therefore the abundance they have gotten, and that which they have laid up, shall they carry away to the brook of the…” Nagbibigay ang linyang ito ng dahilan, bunga, o konklusyon. Dapat itong manatiling kaugnay ng pahayag o kilos na nagbibigay rito ng kahulugan.
- Isaiah 15:8
“For the cry is gone round about the borders of Moab; the howling thereof unto Eglaim, and the howling thereof unto…” Nagbibigay ang linyang ito ng dahilan, bunga, o konklusyon. Dapat itong manatiling kaugnay ng pahayag o kilos na nagbibigay rito ng kahulugan.
- Isaiah 15:9
“For the waters of Dimon shall be full of blood: for I will bring more upon Dimon, lions upon him that escapeth of…” Nagbibigay ang linyang ito ng dahilan, bunga, o konklusyon. Dapat itong manatiling kaugnay ng pahayag o kilos na nagbibigay rito ng kahulugan.
Isaias 15:6-9
Bersiyong King James6For the waters of Nimrim shall be desolate: for the hay is withered away, the grass faileth, there is no green thing.
7Therefore the abundance they have gotten, and that which they have laid up, shall they carry away to the brook of the willows.
8For the cry is gone round about the borders of Moab; the howling thereof unto Eglaim, and the howling thereof unto Beer-elim.
9For the waters of Dimon shall be full of blood: for I will bring more upon Dimon, lions upon him that escapeth of Moab, and upon the remnant of the land.
Mga sanggunian para sa kabanatang ito
Magkahiwalay na sanggunian ang mapa ng kuwento at malalim na pagninilay kasama ng planong ito. Bawat isa ay may sariling pahina.
Gabay sa pagtuturo para sa mismong kabanata
Mula mismo sa kabanata ang mga panandang ito. Pinagdurugtong nila ang mapa ng kuwento sa Antas 1, pagsusuri sa Antas 2, at teksto ng Kasulatan sa iisang aralin.
Magsimula sa unang larawan ng kabanata
Isaiah 15:1: “The burden of Moab. Because in the night Ar of Moab is laid waste, and brought to silence; because in the night Kir of Moab is laid waste, and brought to…”
Maglaan ng oras sa punto ng pagbabago
Isaiah 15:7: “Therefore the abundance they have gotten, and that which they have laid up, shall they carry away to the brook of the willows.”
Panatilihing nakikita ang landas ng mga salita
Moab, laid, Dimon, gone, howl, howling
Obserbasyon at gabay sa pagtuturo
- Kilalanin ang krisis sa kasaysayan, paglabag sa tipan, babala, at pag-asa.
- Ihiwalay ang unang tagapakinig ng propeta sa mga ugnay na makikita sa susunod na Kasulatan.
- Huwag gawing tiyak na katuparan ang kasalukuyang balita kung walang ebidensya sa teksto.
Unahin ang teksto
Kung saan nagkakaiba ang mga mambabasa
Nagsisimula ang buod sa sinasabi ng sipi at sa ugnayan ng mga bahagi nito. Hindi nito ipinapalagay na nalutas na ng isang denominasyon ang lahat ng tanong. Malinaw na tinutukoy kung ang konklusyon ay nakasalalay sa tradisyon, teoryang pampanitikan, o rekonstruksiyong pangkasaysayan.
Unang inihaharap ang tekstong KJV. Nilalagyan ng malinaw na pangalan ang mga interpretasyon, at ipinapakita lamang ang mga pagkakaiba kapag nakatutulong ang mga ito upang maunawaan kung bakit hindi palaging iisa ang sagot ng mga seryosong komunidad.
Inihahanda pa ang paghahambing ng mga interpretasyon para sa kabanatang ito. Habang wala pa ang mga nasuring tala, malinaw na pinaghihiwalay ng pahinang ito ang teksto ng KJV, buod, at aplikasyon nang hindi sinasabing nagkakasundo ang lahat ng responsableng mambabasa sa bawat tanong.
Mga layunin sa pagkatuto
- Ilagay ang Isaias 15 sa loob ng Isaias 15 at ipaliwanag ang tungkulin nito sa Isaias.
- Ilarawan mula sa ebidensiya kung paano binubuo ng sipi ang pokus na ito: Binubuo ang Isaias 15 sa pamamagitan ng sarili nitong mga tinig, kilos, pahayag, at bunga.
- Ihiwalay ang tahasang pahayag, konklusyong suportado ng Kasulatan, at interpretasyon.
- Ipaliwanag kung paano ginagabayan ng uring propesiya ang responsableng pagbasa.
- Ihambing ang kaugnay na awit o video sa sipi at bumalik sa teksto para suriin ito.
- Bumuo ng personal at pampamayanang tugon na hindi lumalampas sa ebidensiya ng Kasulatan.
Paghahanda ng guro
- Basahin nang dalawang ulit ang Isaias 15, pati ang agad na nauuna at sumusunod dito.
- Balikan ang bahagi ng aklat: Isaias 15 (Isaias 15).
- Markahan ang nagsasalita, kilos, nauulit na salita, utos, paghahambing, pangako, at bunga.
- Pakinggan o panoorin muna ang kaugnay na media at itala kung saan ito nagpapaikli, nagbibigay-kahulugan, o nagsasadula.
- Maghanda ng paraang makakasagot ang mga kalahok nang hindi sila pinipilit magbahagi ng personal na karanasan.
Pagsuri sa ebidensiya at interpretasyon
Tahasang pahayag
Magtala ng dalawang pahayag na tuwirang sinasabi ng Isaias 15 at banggitin ang mga talata.
Suportado ng Kasulatan
Bumuo ng konklusyon mula sa ilang bahagi ng Isaias 15. Ipaliwanag ang bawat hakbang.
Matibay na hinuha
Tukuyin ang konklusyong malapit na sumusunod sa teksto kahit hindi ito nakasaad sa iisang pangungusap.
Posible o tradisyonal na pagbasa
Kung may magkakaibang responsableng pagbasa, ipakita ang kaibahan at huwag itong ituring na katiyakan.
Hangganan
Huwag gawing konklusyon sa pagtuturo ang haka-haka.
Talakayan na may gabay sa sagot
1. Ano ang tuwirang sinasabi ng Isaias 15 tungkol sa Diyos, mga tao, o kalagayan?
Ipakita ang gabay ng guro
Magsimula sa mga salita at kilos sa sipi. Humingi ng eksaktong talata bago tanggapin ang konklusyon.
2. Paano binubuo ng sipi ang pokus na ito: Binubuo ang Isaias 15 sa pamamagitan ng sarili nitong mga tinig, kilos, pahayag, at bunga?
Ipakita ang gabay ng guro
Sundan ang simula, pagbabago, at kinalabasan. Huwag umasa sa isang pangungusap kung may malinaw na pagkakasunod ang yunit.
3. Anong salita, kilos, paghahambing, o tugon ang nauulit, at ano ang tungkulin nito?
Ipakita ang gabay ng guro
Maaaring ipakita ng pag-uulit ang balangkas o diin, ngunit ipaliwanag ang kahulugan nito sa konteksto.
4. Paano nakatutulong ang yunit sa bahaging Isaias 15?
Ipakita ang gabay ng guro
Ihambing ang yunit sa nauuna at sumusunod dito sa parehong aklat.
5. Anong pag-iingat ang kailangan dahil sa uring propesiya?
Ipakita ang gabay ng guro
Tukuyin ang unang tagapakinig, krisis sa kasaysayan, paratang sa tipan, babala, panawagang magbalik, at pag-asa bago talakayin ang susunod na katuparan.
6. Anong tapat na tugon ang hinihingi nito sa isang tao at sa pamayanan?
Ipakita ang gabay ng guro
Bumuo ng tiyak at angkop na kilos. Huwag gawing utos ang paglalarawan kung walang ebidensiya.
Responsableng pagsasabuhay
Puso at gawi
Tukuyin ang paniniwala, hangarin, o gawing itinutuwid, pinatitibay, o inililihis ng Isaias 15.
Ugnayan at pamayanan
Bumuo ng kilos na mag-iingat sa dangal, katotohanan, katarungan, habag, o katapatan sa isang tunay na ugnayan.
Pagsamba at panalangin
Sumulat ng panalangin gamit ang mga salita at alalahanin ng sipi.
Paglilingkod at patotoo
Pumili ng nakikitang tugon para sa linggong ito at ng taong makakasama sa pananagutan.
Pag-angkop para sa tagapakinig
Mga bata
Gumamit ng maikling bahagi, mapa ng mga tao at kilos, at isang tiyak na tugon. Ipaliwanag muna ang mahihirap na salita.
Kabataan
Ipatukoy ang presyon, katapatan, kapangyarihan, at bunga. Payagang sumagot sa sulat nang hindi kailangang magbahagi sa lahat.
Matatanda
Magdagdag ng kontekstong pampanitikan at pangkasaysayan, ihambing ang responsableng pagbasa, at humingi ng ebidensiya sa bawat pahayag.
Iba-ibang edad
Pagpartnerin ang magkaibang edad, unahin ang obserbasyon bago interpretasyon, at magwakas sa sama-samang panalangin.
Online o sa tahanan
Ipadala nang maaga ang sipi, gamitin ang media bilang paghinto para magmasid, at tipunin ang sagot sa iisang dokumento.
Kumpletong 75-minutong daloy ng pagtuturo
Maaaring alisin ng grupong kulang sa oras ang pinalawak na talakayan, ngunit panatilihin ang pagbasa ng Kasulatan, pagsuri ng ebidensiya, at pangwakas na tugon.
Panimula
Ipakilala ang aklat, Isaias 15, uri, at pangunahing tanong. Ipaliwanag na susuriin sa teksto ang bawat konklusyon.
Buong pagbasa
Basahin nang malakas o tahimik ang yunit. Markahan ang nagsasalita, pag-uulit, utos, paghahambing, at pagbabago.
Pagbasa bawat bahagi
Sundan ang ginabayang mga bahagi. Ibuod ang bawat isa sa isang pangungusap at itala ang talatang sumusuporta rito.
Awit o video
Gumamit ng kaugnay na media. Ihambing ang diin at hindi nito isinama sa sipi.
Talakayang may ebidensiya
Gamitin ang mga tanong at humingi ng talata para sa bawat mahalagang sagot.
Pagsasabuhay
Bumuo ng personal at pampamayanang tugon. Iwasan ang pangako o utos na hindi itinatakda ng teksto.
Buod at panalangin
Kumpletuhin ng bawat isa ang isang pangungusap tungkol sa sipi. Manalangin gamit ang mga salita at alalahanin nito.
Pag-aaral gamit ang awit at video
Gamitin ang media pagkatapos basahin ang sipi. Maaaring magbigay-kahulugan, magpaikli, o magsadula ang awit o video, kaya ihambing ito sa Kasulatan.
- Bago: basahin ang eksaktong sipi at tukuyin ang pangunahing galaw nito.
- Habang ginagamit: pansinin kung aling mga salita, tao, pangyayari, o damdamin ang binibigyang-diin.
- Pagkatapos: tukuyin kung ano ang nilinaw, ano ang hindi isinama, at ano ang dapat suriin sa teksto.